Mazowieckie. Procesja z Chrystusem na osiołku w Niedzielę Palmową w Szydłowcu

Mieszkańcy Szydłowca w woj. mazowieckim w symboliczny sposób odtwarzają triumfalny wjazd Jezusa do Jerozolimy. W Niedzielę Palmową w południe wysoka na dwa metry drewniana rzeźba Chrystusa na osiołku wjeżdża do miejscowej fary, a za nią podąża procesja.

Niedziela Palmowa jest jednym z ważniejszych dni świętowanych w Szydłowcu. Uroczystość gromadzi tłumy mieszkańców i przyjezdnych z okolicznych miejscowości.

Tegoroczne świętowanie rozpocznie się kwadrans przed południem, gdy z wieży ratuszowej zabrzmi hejnał wykonany przez muzyków Miejskiej Orkiestry Dętej. Zaraz potem procesja podąży na mszę świętą w kościele św. Zygmunta. Na jej czele pojedzie figura Chrystusa na osiołku, umieszczona na wózku, który ciągną wierni. To kopia XVI-wiecznej rzeźby z Szydłowca, która od wielu lat jest w Muzeum Narodowym w Krakowie.

Współczesny osiołek palmowy został wykonany w 2005 r. i wówczas tradycja symbolicznego wjazdu Chrystusa do Jerozolimy po stu latach wróciła do Szydłowca na dobre.

Oryginalna rzeźba (tzw. osiołek palmowy z Szydłowca) powstała pod koniec XV w., datowana jest na 1460 rok. Figura należała do rodziny Radziwiłłów, związanej z Szydłowcem od 1548 r., i była przechowywana w szydłowieckiej farze. Do muzeum w Krakowie trafiła na początku XX w. Przekazała ją tam wdowa po księciu Michale Radziwille z Nieborowa, po jego śmierci w 1903 r.

Według historyków sztuki wykonana techniką snycerską figura stanowi jeden ze wspanialszych przykładów polskiej rzeźby późnogotyckiej. Choć nie wiadomo, kto jest jej autorem, przypuszcza się, że może ona pochodzić z warsztatu Stanisława Stwosza, syna słynnego autora wielkiego ołtarza w kościele Mariackim w Krakowie Wita Stwosza.

Tradycyjnie w Niedzielę Palmową w Szydłowcu odbywa się też kiermasz wielkanocny, na którym można kupić ozdoby świąteczne, wyroby rękodzielnicze i domowe wypieki. Kiermaszowi towarzyszą konkursy dla dzieci i dorosłych na najpiękniejszą palmę wielkanocną.

Tradycja tzw. Jezuska palmowego (zwanego także dębowym albo lipowym) lub osiołka palmowego była w Polsce kultywowana od średniowiecza po XVIII w. Zwyczaj ten był związany ze średniowiecznymi misteriami i przedstawieniami pasyjnymi, które rozpowszechnione były nie tylko w Polsce, ale też w całej katolickiej Europie.