Warszawa. „Matki. Pieśni na czas wojny” Chóru Kobiet w trasie po Europie

Po kolejnych destynacjach na trasie europejskiego tournée – Piccolo Teatro Milano (Włochy), SPRING Utrecht Performing Arts Festival (Holandia), KunstFestSpiele Herrenhausen (Niemcy), Auawirleben Theaterfestival Bern (Szwajcaria) – zespół „MATEK PIEŚNI NA CZAS WOJNY”, spektaklu teatru chórowego w reżyserii Marty Górnickiej, nie zwalnia tempa, udając się na pokazy w kolejnych miejscach.

Czerwiec to dla nas czas pokazów w Austrii (premierowych na festiwalu Tangente St. Pölten i kolejnego na Sommerszene Salzburg) oraz w Niemczech (na festiwalu Performing Democracy).

„Niezwykle piękny, mrożący krew w żyłach spektakl MATKI PIEŚŃ NA CZAS WOJNY można nazwać aktem wyzwolenia” – Shira Keller. W NRC Advertorial, jednym z kluczowych pism niderlandzkich, spektakl uzyskał najwyższą z możliwych not, czyli pięć gwiazdek.

Premiera w Austrii

Pokazy „MATEK”, które odbyły się 5 i 6 czerwca w Landestheater Niederösterreich w ramach Tangente St. Pölten*, są jednocześnie austriacką premierą spektaklu. Tegoroczny festiwal skupiony jest wokół zagadnienia pamięci – prywatnej, ale zawsze politycznej. Jest ono rozpatrywane z perspektywy globalnej i lokalnej oraz w ramach różnorodnych projektów artystycznych. Pytanie, na które starają się znaleźć odpowiedź organizatorzy, brzmi: które wspomnienia są stłumione lub zapomniane oraz jak napisać historię na nowo, żeby uwzględnić w niej teraźniejszość?

W sobotę 8 czerwca „PIEŚŃ NA CZAS WOJNY” miała kolejny pokaz w Austrii na festiwalu sztuk performatywnych Sommerszene Salzburg, który w tegorocznej odsłonie oscyluje wokół hasła „change views”.

*Pokazy na festiwalu Tangente St. Pölten dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Performing Democracy

Niemiecki festiwal Performing Democracy to jedenaście dni tańca, teatru, performansu i muzyki, skupionych wokół trzech zagadnień: zmiany klimatu i jej konsekwencjach, dojrzałości demokratycznej i oporze oraz tematu, do którego zostały zaproszone „MATKI”, czyli wojny i dzieciństwa.

– Demokracje po raz kolejny w coraz większym stopniu opierają się na przemocy militarnej jako środku politycznym, a horror konfliktów zbrojnych stał się częścią codziennego życia mediów. Chcemy przeciwstawić się tym głośnym głosom, dlatego zaprosiliśmy produkcje skupiające się na kobietach i dzieciach – wyjaśnia zespół kuratorski festiwalu Performing Democracy, na którym „MATKI” zostały zaprezentowane 15 i 16 czerwca.

O spektaklu

Wojenne rytuały przemocy wobec kobiet są niezmienne. Wojna stawia przed Europą pytania ostateczne: o odpowiedzialność w obliczu zagrożenia i o nasze mechanizmy obronne. Ze świadectw matek i dzieci – Ukrainek, Białorusinek i Polek: tych, które uciekły przed wojną; tych, które uciekły przed prześladowaniem i tych wreszcie, które otworzyły przed nimi domy w Polsce – Marta Górnicka, reżyserka, autorka CHÓRU KOBIET i założycielka Instytutu Politycznego Głosu w Maxim Gorki Theater w Berlinie, tworzy wraz z zespołem spektakl chóralny.

W jego skład wchodzi 21 ukraińskich, polskich i białoruskich kobiet w wieku od 9 do 71 lat, każda z wyjątkowym doświadczeniem politycznym i inną historią życiową, uciekinierek z Mariupola, Kijowa, Irpienia i Charkowa. Ten CHÓR MATEK NA CZAS WOJNY poszukuje nowego, post-operowego głosu chóralnego, nawiązującego do chórów żeńskich z VII w. p.n.e.

Ukraińskie wyliczanki dziecięce, tradycyjne pieśni, zaklęcia i wypowiedzi polityczne miksują się ze sobą.

Spektakl „na czas wojny” rozpoczyna szczedriwka (ukr. щедрівка) – tradycyjna ukraińska pieśń – życzenie szczęścia i odrodzenia. Jej historia sięga czasów przedchrześcijańskich i prawdopodobnie liczy tysiące lat. Rytuał śpiewania szczedriwek wykonywały tylko kobiety lub kobiety z dziećmi, i zawsze dla konkretnej osoby. Wierzono w moc tej pieśni, ufano, że jej słowa i dobre życzenia na pewno się spełnią. Te wyśpiewane życzenia są dziś kierowane do wszystkich ludzi, na nowy czas; na całe życie.