Warszawa. Wiceszef resortu kultury: nie ma prac nad ustawą o teatrach

Nie ma prac nad ustawą o teatrach, pracujemy natomiast nad projektem ustawy o prowadzeniu i organizowaniu działalności kulturalnej. To jest najważniejsza ustawa w obszarze kultury – powiedział w środę na posiedzeniu sejmowej Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu wiceszef kultury Marek Krawczyk.

Marek Krawczyk wyjaśnił, że projekt ustawy o prowadzeniu i organizowaniu działalności kulturalnej reguluje m.in. funkcjonowanie teatrów. - Do końca maja ten projekt trafi do prac na etapie rządowym. Myślę tutaj o etapie wpisu do wykazu prac legislacyjnych rządu i projekt będzie przechodził całą procedurę - wyjaśnił.

Podkreślił, że to bardzo ważna ustawa, zakładająca m.in. zmiany w konkursach dotyczących osób prowadzących instytucje kultury. - W założeniach do projektu chcemy też zaproponować wprowadzenie społecznych instytucji kultury i trzynastych pensji dla pracowników instytucji kultury. Zastrzegam jeszcze, że jesteśmy na etapie prac nad tym projektem, nie jest to jeszcze projekt rządowy. Stanie się nim, mam nadzieję, w ciągu najbliższych dwóch miesięcy - powiedział wiceszef MKiDN.

- Nowelizacja ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej to jest realizacja bardzo silnego postulatu z Kongresu Kultury, który odbył się w listopadzie 2024 r. Na tym Kongresie m.in. gromadziliśmy konkretne rekomendacje środowisk, których przyszło do nas bardzo dużo - powiedziała doradczyni ministry kultury Agata Diduszko-Zyglewska.

Zgromadzono prawie 900 uwag do ustawy. Powstał zespół zadaniowy, złożony z dyrektorów departamentów i ekspertów resortu. Po pół roku wypracowano projekt nowelizacji. - Teraz dopracowujemy uzasadnienie, jesteśmy przed konsultacjami wewnętrznymi w MKiDN - poinformowała doradczyni ministry kultury.

- Pewne kluczowe rzeczy na pewno są możliwe z naszego punktu widzenia. Przedstawialiśmy je na komisji wspólnej rządu i samorządu. To są m.in. trzynastki w instytucjach kultury, uregulowanie konkursów w instytucjach kultury. Jednym z ważnych postulatów było zrównanie długości kadencji pomiędzy instytucjami artystycznymi a pozostałymi. Bo w tej chwili to się różni, może być trzy lata, może być siedem, może być pięć. Chcemy, żeby to we wszystkich instytucjach działało tak samo - wyjaśniła Agata Diduszko-Zyglewska.

- Niesłychanie ważna i niesłychanie oczekiwana zmiana, jak wynika z rekomendacji, to jest wprowadzenie do polskiego prawa społecznej instytucji kultury. Społeczna instytucja kultury to nie jest nowy rodzaj instytucji, tylko to jest nowy sposób działania, który zresztą jest praktykowany przez niektóre samorządy, np. w Warszawie, w Krakowie - wskazała.

Według niej, kiedy tworzono ustawę o organizacjach pozarządowych, były one w dużej mierze traktowane jako ruch amatorski. - To oznacza, że pracując w formule organizacji pozarządowej można zdobywać kolejne granty, projekty, ale jest ogromny kłopot z tym, żeby móc zdobywać pieniądze na rozwój instytucjonalny i żeby móc działać w bezpieczniejszej formie - wyjaśniła Diduszko-Zyglewska.

Zwróciła uwagę, że przez ostanie trzy dekady zmienił się sposób działania organizacji pozarządowych. Organizacje pozarządowe proszą o to, aby dla tych, które działają długo i w sprofesjonalizowany sposób, była możliwość nadania im formuły pozwalającej zdobywać środki na rozwój instytucjonalny, na remonty, na inwestycje. - Dla kultury to jest szczególnie ważne. Bardzo profesjonalne, doceniane festiwale działają w oparciu o mechanizm organizacji pozarządowej. Są organizowane przez fundacje, przez stowarzyszenia. I dlatego to umożliwienie im w polskim prawie innego rodzaju bezpieczeństwa jest czymś absolutnie kluczowym i wyczekiwanym od wielu lat - podkreśliła doradczyni ministry kultury.

Mecenas Adriana Szubielska-Malińska z MKiDN wyjaśniła, że społeczna instytucja kultury ma adaptować do polskiego systemu dotacyjnego i grantowego podmioty z sektora prywatnego. - Czyli mówimy o stowarzyszeniach, fundacjach, które posiadają portfolio i będą aplikować o uzyskanie środków, które pozwolą im na sfinansowanie ich działalności podstawowej i utrzymanie się, oraz zawarcie jakiejś umowy dotacyjnej z dysponentem środków budżetowych, jakim jest MKiDN, która pozwoli im funkcjonować w dłuższym terminie niż tylko taki wynikający z zasady roczności - powiedziała.

Zaznaczyła, że chodzi o stworzenie transparentnego systemu, żeby te wybory były w trybie konkursowym, jawnie ogłaszanym.