Katowice. Ponad 30 mln zł na program nowych wydarzeń w ramach Polskiej Stolicy Kultury 2027

Ponad 30 mln zł ma trafić na program nowych wydarzeń projektu Polska Stolica Kultury 2027 Katowice i Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia - wynika z czwartkowej informacji miasta. Mają to być nowe, specjalne przedsięwzięcia kulturalne, przygotowane pod kątem wydarzenia; inne, już funkcjonujące, zyskają w przyszłym roku jego szyld.

Chodzi o ogólnopolski program Polskie Stolice Kultury 2026-28 (PSK), realizowany przez Narodowe Centrum Kultury z inicjatywy Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Powstał on jako rozwinięcie doświadczeń związanych z konkursem o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2029 (ESK) i ma na celu wzmocnienie roli kultury w rozwoju miast oraz budowaniu zaangażowanych społeczności lokalnych. W 2026 r. krajową stolicą kultury jest Bielsko-Biała, w 2027 r. rolę tę przejmą Katowice, a w 2028 r. Kołobrzeg.

W czwartek posłowie sejmowej komisji kultury, dziedzictwa narodowego i środków przekazu zapoznali się w Muzeum Śląskim w Katowicach z informacją nt. przygotowań do realizacji projektu: Polska Stolica Kultury 2027 Katowice i Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia.

Wiceprezydent Katowic Maciej Stachura wyjaśniał, że choć Polską Stolicą Kultury 2027 r. (PSK) zostały Katowice, wcześniej ubiegały się one o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2029 wspólnie z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią, stąd i znaczne zaangażowanie GZM w obecny projekt. Akcentował, że celem jest, aby pokazać dorobek zmian Katowic i całej metropolii na gruncie kultury oraz by przy wsparciu woj. śląskiego prezentować potencjał całego regionu. 

- Łączymy siły, żeby ta celebracja wyszła znakomicie. Zależy nam, żeby wszystko, co będziemy robić, nie było tylko wydarzeniem jednorazowym, lecz żeby z tego dużego projektu wynikała poza regionem dalsza zmiana wizerunku Katowic i całej metropolii, przy powiększaniu oferty i dostępu do kultury - precyzował Stachura.

Przewodniczący zarządu GZM Leszek Pietraszek potwierdził to dodając, że przyszłoroczne wydarzenie będzie wyzwaniem, ponieważ ambicją Metropolii jest pokazanie nie tylko Katowic, ale całego obszaru metropolitalnego 41 miast i gmin. - Chcielibyśmy też, aby to był kolejny przyczynek do tego, żeby kultura integrowała i powodowała zaproszenie jak największej liczby gości - zaznaczył. 

- Bardzo ważnym celem jest dla nad konsolidacja albo bardziej zjednoczenie tożsamości metropolitalnej. Chcemy dotrzeć do naszych mieszkańców i jeszcze dodatkowo wzmocnić to, co jest specyfiką tego miejsca. Czyli, tak naprawdę mieszkamy w jednej przestrzeni, na co dzień to czujemy, na co dzień z tego korzystamy, ale chcemy to jeszcze wszystko wzmocnić - akcentował Pietraszek przypominając o przyszłorocznym 10-leciu GZM.

Dyrektor koordynującej działania Katowic i GZM Instytucji Kultury im. Krystyny Bochenek – Katowice Miasto Ogrodów Łukasz Kałębasiak obrazował, że o ile Katowice są swego rodzaju hubem kulturalnym, są otoczone bardzo komplementarnym ekosystemem kultury okolicznych miast i podmiotów, które współtworzą go i uczestniczą w nim.

Kałębasiak nawiązał do badań uczestnictwa kultury wśród mieszkańców GZM przeprowadzonych przed aplikacją o ESK, które wykazały, że wielu z nich jest przekonanych, że kultura jest czymś elitarnym, zjawiskiem dla wąskiej grupy, że uczestnictwo w kulturze wymaga przygotowania i wiedzy.

Dyrektor Miasta Ogrodów wskazał, że na tym zbudowano ideę uczestnictwa w ESK, a potem w PSK, rozumianą przede wszystkim jako budowanie pozytywnych skojarzeń związanych z kulturą i działanie na rzecz pozytywnego wpływu kultury, z naciskiem na współtworzenie działań w bardzo różnorodnym, dostępnym programie.

Pytany o kwestie finansowe Kałębasiak oszacował wciąż jeszcze konstruowany budżet przyszłorocznej PSK na ponad 30 mln zł. - Mówimy o budżecie na naprawdę nowe projekty Gdybyśmy zebrali wszystkie wydarzenia w partnerstwach, to ten budżet byłby ogromny i trudny do oszacowania - zastrzegł.

Uściślił, że na ten budżet składają się bezpośrednie wkłady miasta Katowice, GZM, Urzędu Marszałkowskiego Woj. Śląskiego, pieniądze przekazane przez MKiDN za pośrednictwem NCK, a także środki Totalizatora Sportowego (również poprzez NCK). Dojdą do niego środki od sponsorów czy inne środki konkursowe.

Program PSK Katowice i GZM w 2027 r. będzie dopiero prezentowany, jednak już w czwartek Kałębasiak zasygnalizował, że otwarcie odbędzie się najprawdopodobniej w pierwszy weekend lutego 2027 r. na Stadionie Śląskim i w Parku Śląskim.

W program PSK wpisze się np. w maju 2027 r. wydarzenie Classical:NEXT, którego Katowice będą po raz pierwszy w Polsce gospodarzem, a które jest jednym z największych na świecie spotkań branży muzyki klasycznej i miejscem prezentacji najciekawszych zjawisk z tego obszaru. 

Wiceminister kultury Marek Krawczyk zaznaczył w Katowicach, że szefowa tego resortu Marta Cienkowska zdecydowała o kontynuacji programu Polskiej Stolicy Kultury, w formule konkursowej i zapowiedział, że 2 grudnia br. Katowicach odbędzie się poświęcone m.in. temu programowi duże seminarium, z udziałem samorządów.