W poniedziałek 1 czerwca o 18-tej Instytut Grotowskiego zaprasza na wykład i prezentację Diane Edgecomb pt. „Dynamizm w treningu aktorskim Zbigniewa Cynkutisa”.
fot. mat. teatru
pon. 1.06.2026, 18:00
Czytelnia im. Ludwika Flaszena Instytutu Grotowskiego
W języku angielskim z tłumaczeniem na język polski
Czas trwania: 120 min Wstęp wolny, wymagana rezerwacja bezpłatnej wejściówki
W swoim wykładzie Diane Edgecomb przybliży świat intensywnych warsztatów Zbigniewa Cynkutisa, w których wzięła udział w 1984 roku w Hamilton College w Nowym Yorku, w czasie, gdy aktor kończył pracę w USA, aby wrócić do Polski i założyć Drugie Studio Wrocławskie w dawnej siedzibie Teatru Laboratorium. W oparciu o swoją najnowszą książkę, „Source Work for Actors: in Workshop with Zbigniew Cynkutis”, Edgecomb przedstawi metody nauczania Cynkutisa, jednego z czołowych aktorów Jerzego Grotowskiego, sięgając do nieznanego materiału źródłowego w postaci obszernych notatek oraz mało znanych nagrań audio z warsztatów.
Grotowski unikał kodyfikacji podejścia Teatru Laboratorium do aktorstwa w formie metody, Cynkutis natomiast, mający doświadczenie pracy w teatrze tradycyjnym, zarówno jako aktor, reżyser, jak i pedagog, pragnął sformalizować praktykę wypracowaną przez niego i pozostałych aktorów Teatru Laboratorium, aby przybliżyć efekty ich wielostronnej, głębokiej pracy artystom teatru i studentom.
W swojej prezentacji Diane Edgecomb opisze i objaśni oryginalne podejście pedagoga do kształcenia, sięgając do słów samego Cynkutisa i jego barwnego stylu. Podczas warsztatów Cynkutis unaoczniał potencjał głosu opartego na obrazie i zakotwiczonego w intencji lub prawdzie. Opowiadał też o „sekretnych” umiejętnościach rozwijanych przez członków zespołu Teatru Laboratorium, takich jak przepływ energii. Przekazując wiedzę, Cynkutis nie bał się sięgać po wszystkie dostępne sobie techniki i narzędzia. Dążył do tego, by jego trening aktorski był skuteczny, organiczny i jasny. Edgecomb przybliży słuchaczom metodę, zadania i ćwiczenia mistrza, a także jego filozofię, której zarys przedstawił na poszczególnych etapach intensywnych warsztatów.
O książce Diane Edgecomb „Source Work for Actors: in Workshop with Zbigniew Cynkutis of Grotowski’s Laboratory Theatre”
„Tak jak czytelnicy «Stanisławskiego na próbie» towarzyszą Toporkowowi, my towarzyszymy Diane, kiedy z pełnym zaangażowaniem rzuca się w nieznane, stawiając czoła fizycznym i psychicznym wyzwaniom ćwiczeń aktorskich, odważnie zanurzając się w wir twórczości. Jej fascynujące wspomnienia ukazują bezbłędną zdolność Cynkutisa do syntezy i przekazywania innym swoich wieloletnich doświadczeń z pracy z Grotowskim. Podejście autorki do pojęć «asocjacja», «rytm», «improwizacja grupowa» i «praca nad sobą» niesie ważne lekcje dla nas, wszystkich ludzi teatru. Jednak prawdziwym odkryciem tej książki jest sama Diane. Dzięki niej znalazłem się ponownie w studiu, doświadczając ulotnych chwil kreacji”.
James Slowiak, współdyrektor artystyczny New World Performance Laboratory, emerytowany profesor wydziału teatralnego na Uniwersytecie w Akron, współautor książki „Jerzy Grotowski”
„Diane Edgecomb bardzo szczegółowo i z niezwykłą precyzją opisuje, jak to jest być aktorką uczestniczącą w treningu prowadzonym przez Cynkutisa. Odnosząc się do warsztatów na wsi, gdzie natura staje się równorzędnym partnerem w procesie twórczym, zręcznie łączy relacje z rozmów podczas pracy, refleksje i wpisy z pamiętnika z instrukcjami Cynkutisa, jego interwencji i nierzadko odkrywczymi przemyśleniami na temat pracy teatralnej i współpracy z Grotowskim. To opowieść bardzo osobista, przy tym niepopadająca w przesadną, krępującą szczerość, a jej sednem są przydatne i jasne opisy ćwiczeń, improwizacji i rygorystycznej pracy autorki nad Zmierzchem długiego dnia Eugene’a O’Neilla. Książka Edgecomb w równym stopniu inspiruje, co uczy.”
Paul Allain, profesor teatru i sztuk performatywnych, dziekan Graduate School, University of Kent, Canterbury, Wielka Brytania
Przygoda Diane Edgecomb z teatrem alternatywnym rozpoczęła się w latach 70. w inspirowanym twórczością Jerzego Grotowskiego Stage One Theatre Lab w Bostonie. W latach 80. dołączyła do Double Edge Theatre, kreując rolę Oblubienicy w „Pieśni nad Pieśniami” i występując w „Song of Absence”. Podczas intensywnych warsztatów z aktorami Teatru Laoboratorium Reną Mirecką i Zygmuntem Molikiem, Edgecomb zetknęła się z różnymi odsłonami procesu twórczego, ale to właśnie doświadczenie pracy ze Zbigniewem Cynkutisem w 1984 roku mocno wpłynęło na jej własną twórczość i zapoczątkowało proces rozwoju artystycznego w oparciu o jego metodę. Po tragicznej śmierci Cynkutisa w 1987 roku kontynuowała naukę u Jolanty Cynkutis, która prowadziła liczne warsztaty w małych grupach w Polsce i w USA. Artystki współpracowały przy „Restraints”, monodramie Edgecomb, który miał premierę w 2010 roku w Bostonie, spotykając się z uznaniem krytyków. W swojej niedawno wydanej książce „Source Work for Actors” Edgecomb opisuje metodę pedagogiczną Cynkutisa, przybliżając czytelnikom dziedzictwo tego niezwykłego artysty. Autorka odwołuje się także do własnej pracy aktorskiej. Diane Edgecomb jest również uznaną artystką słowa – w spektaklach, zarówno autorskich, jak i będących adaptacjami utworów innych twórców, które od ponad trzydziestu lat prezentuje na scenach w USA i na świecie, opowiada mity i osobiste historie. Twórczość ta została uhonorowana szeregiem regionalnych i krajowych nagród. Przez ponad dziesięć lat gromadziła tradycyjne opowieści Kurdów, czego efektem jest książka „A Fire in My Heart” – pierwszy zbiór kurdyjskich opowieści ludowych wydany w języku angielskim. W spektaklu „A Thousand Doorways”, który zebrał pięciogwiazdkowe recenzje na festiwalu Edinburgh Fringe, artystka opowiada historię podróży, którą odbyła, by ocalić od zapomnienia opowieści ostatnich kurdyjskich opowiadaczy. www.LivingMyth.com