Spektakl „2049. Witaj, Abdo" to opowieść o winie Europy i o karze, jaką wymierzy nam przyszłość za to, co robimy dzisiaj - powiedział PAP reżyser Piotr Pacześniak. Premiera przedstawienia „2049. Witaj, Abdo" w STUDIO teatrgalerii w Warszawie - w czwartek.
„To będzie przedstawienie o uniwersalnych dylematach moralnych, bardzo trudnych testach etycznych, przed którymi prędzej czy później wszyscy będziemy musieli stanąć, jeśli Europa będzie zmierzać w tym kierunku, w którym zmierza" - wyjaśnił Piotr Pacześniak.
Reżyser zaznaczył, że „kanwą naszej opowieści są półfikcyjne wydarzenia na granicy polsko-białoruskiej i polsko-rosyjskiej". „Mówmy przede wszystkim o kryzysie migracyjnym, a sam spektakl ma formę sądu nad ludźmi, którzy bezpośrednio przyczynili się do śmierci obywateli Bliskiego Wschodu na granicy. Ten sąd odbywa się w 2049 r., czyli 25 lat po wydarzeniach" - tłumaczył. „Akcja rozgrywa się w 2049 r. przed Sądem Federalnym Islamskiego Instytutu do Spraw Ludobójstwa w Wiedniu" - dodał twórca.
"Nie możemy opowiedzieć o wszystkich migrantach. Naszym nieobecnym, ale głównym bohaterem przedstawienie jest obywatel Iraku Abdal Rahman Harem - jeden z migrantów, którzy zmarli tragicznie na Mierzei Wiślanej" - mówił. „Natomiast warto zaznaczyć, że taka osoba istnieje. Mikita Iłinczyk, zbierając materiały na granicy polskiej i pisząc swój dramat +Say Hi to Abdo+, znalazł dokumenty należące do kogoś o takim imieniu i nazwisku" - wyjaśnił reżyser.
W centrum scenografii znajduje się ascetyczna, zielona sala sądowa. Na jednej z jej ścian na monitorze wyświetlane są czarno-białe zapisy z kamer monitoringu, dokumenty, nagrane zdarzenia. Sala przesłuchań otoczona jest sześcioma słupami granicznymi, które są pomalowane w barwach Polski i Unii Europejskiej.
„To jest bardzo ciekawe połączenie dokumentu i mockumentu, gdzieś to spotyka się pomiędzy, ponieważ przypomnę, że białoruskie biuro podróży, o którym mowa w dramacie Iłinczyka, istnieje. Istnieje też jego właścicielka Natalia Sznitowska, czyli jedna z bohaterek naszego spektaklu" - powiedział Piotr Pacześnik. Reżyser przyznał, że realizatorzy w przedstawieniu „lawirują między prawdą a fikcją, z naciskiem na +możliwe, że to się stanie+". „Opowiadamy o pewnej dystopii, która jest prawdopodobna" - zaznaczył Pacześniak.
Białoruski dramaturg Mikita Iłinczyk za dramat „Say Hi to Abdo" w 2024 r. otrzymał Międzynarodową Nagrodę Dramaturgiczną Aurora. W uzasadnieniu przewodniczący jury Mark Ravenhill podkreślił „bezlitosną precyzję moralną" oraz „brutalną empatię", które „nadają temu tekstowi wyjątkową siłę".
Jak wyjaśniono, reżyser zaprosił do współpracy Tadeusza Pyrczaka, „który jako dramaturg i autor warstwy wideo nie tyle adaptuje materiał źródłowy, ile przekształca go w pełnowymiarowy dramat sceniczny". „Tak powstał spektakl +2049: Witaj, Abdo+ — forma niedokumentalna, ale głęboko osadzona w rzeczywistości, w której fikcja staje się narzędziem odsłaniania mechanizmów zapomnienia i wyparcia — zarówno społecznego, jak i instytucjonalnego" - napisano.
„W 2049 r. na gruzach dawnych europejskich instytucji, powstaje Euro-Islamski Trybunał, który przygląda się przypadkom przemocy wobec osób migrujących w latach 2021–31. Trybunał nie wydaje klasycznych wyroków, lecz rekonstruuje języki, w jakich opisywano migrację, oraz analizuje mechanizmy, które pozwalały traktować tragedie jednostek jak statystykę. To sąd nad systemem, który zbudował te mechanizmy, i nad sposobem myślenia, który je wspierał" - czytamy na stronie teatru.
Jak zaznaczono, na scenie spotykamy trzy przesłuchiwane postacie – aktywistkę, strażnika granicznego i pracowniczkę biura podróży. „Każde z nich było w różnym stopniu uwikłane w wydarzenia, które wciąż pozostają trudne do jednoznacznego opisania. Wszystkie krążą wokół tytułowego bohatera, uchodźcy, którego ślad urwał się na granicy" - napisano w zapowiedzi.
Autorem sztuki jest Mikita Iłinczyk. Dramaturgia - Tadeusz Pyrczak. Reżyseria - Piotr Pacześniak. Scenografię i kostiumy zaprojektował Łukasz Mleczak. Muzyka - Michał Zachariasz. Za wideo odpowiada Tadeusz Pyrczak.
Występują: Zuzanna Galewicz (gościnnie), Małgorzata Gorol (gościnnie), Wiktoria Kruszczyńska, Dominika Ostałowska, Halina Rasiakówna i Krzysztof Strużycki.
Spektakl jest rekomendowany dla widzów powyżej 18. roku życia.
Premiera „2049: Witaj, Abdo" - 8 maja o godz. 19 na Scenie Malarnia STUDIO teatrgalerii w Warszawie. Kolejne przedstawienia - 9 oraz 11-12 maja.