Instytut Grotowskiego zaprasza na premierę spektaklu „My Home, No Home” w choreografii i wykonaniu hiszpańskiej tancerki Nazareth Panadero i niemieckiego artysty Michaela Streckera, związanymi przez lata z Piną Bausch.
fot. mat. teatru
sob. 11.04.2026, 19:00
niedz. 12.04.2026, 17:00
Centrum Sztuk Performatywnych Instytutu Grotowskiego
Czas trwania: 50 min
Zrozumiały ponad językami
Bilety: 40/50 PLN (www.bilety.grotowski-institute.pl)
Dla hiszpańskiej tancerki Nazareth Panadero oraz niemieckiego artysty Michaela Streckera Tanztheater Wuppertal był nie tylko siedzibą zespołu, budynkiem, w którym razem pracowali, ale prawdziwym ogniskiem domowym, nad którym czuwała Pina Bausch i którego atmosferę przenikały jej talent i wrażliwość. Pina przez wiele lat kierowała życiem zespołu, które odbywało się w tańcu. Kiedy w 2009 roku zmarła, a nieubłagany czas wymusił zmiany, Panadero i Strecker, czyli maleńka część legendarnej grupy, pozostali razem.
W 2022 roku, zrealizowali wspólnie dyptyk „Vive y deja vivir (Żyj i pozwól żyć)”, w którym opowiadali o emocjach związanych z dawnym życiem. Tym razem powracają na scenę z zamiarem odtworzenia ducha utraconego domu i utrzymania go przy życiu.
„Pina Bausch połączyła nas w pracy. Przeszłość jest naszym domem, ale już w nim nie mieszkamy” – mówią.
W czasach, gdy oboje pracowali z Piną Bausch
w Wuppertalu, wpadli na wspólny pomysł
i przedstawili go słynnej choreografce. Pina obejrzała propozycję i zapytała:
„Tak…, a co dalej?”.
„My Home, No Home” jest próbą odpowiedzi po latach.
Dzięki Bausch nauczyli się strukturyzować
działania teatralne w oparciu o pytania i
nadal jest to ich metoda kreacji. Tworząc spektakl, zadawali sobie
pytania o to, co w czasach wspólnego życia
w Wuppertalu działo się w ich wnętrzach i wokół nich. Myśleli o przeszłości,
teraźniejszości
i przyszłości. O marzeniach, lękach, dzieciństwie, dojrzałości. O drobnych
sprawach, które ostatecznie okazały się wielkie. Ale przede wszystkim o domu i
o tym, co znaczył i nadal znaczy
w ich życiu. Odpowiedzi przełożyli na gesty, ruchy, słowa, teksty, muzykę i
historie. Z tych elementów, niektórych tak ulotnych, jak sam taniec, zbudowali
dom: „My Home, No Home”.
Omar Khan, tłum. Katarzyna Kacprzak
Praca z tak silną osobowością, jaką była Pina
Bausch, była ogromnym wyzwaniem, również
w zakresie metodologii pracy. Nazareth Panadero szybko przystosowała się
do nowych metod. Dwie tancerki wspólnie stworzyły fikcyjną postać, która od
1979 roku odcisnęła swoje piętno na wielu spektaklach Tanztheater Wuppertal.
Była to Hiszpanka z wyraźnym, wibrującym „r”, mówiąca po niemiecku w sposób
zdecydowany, nieco szorstki, opowiadająca dowcipy lub anegdoty o swojej babci
albo wygłaszająca gry słów donośnym głosem. Jako swoisty archetyp ich bohaterka
posiada różne oblicza. Potrafi być zrzędliwą, histeryczną diwą, by za chwilę
stać się wrażliwą Lolitą. Może besztać albo szeptać, wydawać gniewne, chrapliwe
dźwięki lub ciche jęki. „Dobry humor potrzebuje tragicznej albo gorzkiej
strony, inaczej nie ma głębi” – mówi Nazareth Panadero. Dzięki pracy z Piną
Bausch mogła odkrywać wiele różnych aspektów swojej osobowości – także tych,
których prywatnie nie realizowała, określając siebie jako osobę nieśmiałą.
Przez dziesięciolecia pracy w Wuppertalu zachowała tę zdolność do odkrywania czegoś nowego. Brała udział w
powstaniu łącznie dziewiętnastu spektakli – od Keuschheitslegende
(Legenda czystości, 1979) po Sweet Mambo (2008) – nadając im wyjątkowy
charakter, który głęboko zapadł w pamięć widzów.
Obecnie zaczęła przekazywać swoje role młodszym
tancerzom. Tworzy także własne choreografie, takie jak spektakl Nanna quiere
bailar (1987), przygotowany wspólnie z Januszem Subiczem na Festival
Internacional de Teatro en Granada, a także kilka duetów z Michaelem
Streckerem.
Jako członkini zespołu tańczyła w nowych pracach Tima Etchellsa, Alana Luciena
Øyena, Richarda Siegala i Jonathana Glazera. Nagrała również utwór „Los Días
Largos” z Junem Miyake do Lost Memory Theatre – act 3.
Została uhonorowana wieloma nagrodami. W 2000 roku otrzymała Premio Andorra, w 2014 hiszpańską nagrodę Premio Nacional de Danza, a w 2019 Medalla de Oro por el Mérito en las Bellas Artes
Realizacja:
Choreografia Nazareth Panadero, Michael Strecker
Reżyseria świateł Lutz Deppe
Video Janusz Subicz
Kostiumy Elis Çetin, Petra Leidner
Video „Ohlala” i „Hardt Park” Janusz Subicz
W spektaklu wykorzystano fragmenty utworów muzycznych autorstwa Robina Scherpena, Siny Bathaie’a, Claudio Monteverdiego, Jakuba Józefa Orlińskiego, Cartera Burwella, Erika Satiego (Buddha-Bar), Philipa Glassa, Tomaso Albinoniego, Krzysztofa Komedy
Premiera spektaklu 11.04.2026, Centrum Sztuk Performatywnych Instytutu Grotowskiego (Piekarnia Żywa Kultura)
Spektakl powstał przy wsparciu Instytutu im. Jerzego Grotowskiego (kwiecień–maj 2025), Uniwersytetu w Granadzie, La Madraza Centro Cultura Contemporánea (wrzesień 2025), Goethe-Institut Madryt (styczeń 2026)
Nazareth Panadero (Madryt, 1955) jest jedną z najwybitniejszych
artystek tańca współczesnego i kluczową postacią Tanztheater Wuppertal Piny
Bausch, czyli zespołu, do którego dołączyła w 1979 roku i w którym rozwijała
swoją karierę przez ponad cztery dekady. Wykształcona w zakresie tańca
klasycznego w Madrycie i Saragossie, rozpoczęła karierę zawodową we Francji, a następnie zdobyła
międzynarodową renomę w Niemczech. Znana z wyjątkowej prezencji scenicznej i niepowtarzalnego
poczucia humoru, porównywana jest do Bustera Keatona ze względu na ekspresyjny
i precyzyjny styl pracy.
Do najbardziej reprezentatywnych należą
jej role w spektaklach „Café Müller”, „Palermo Palermo”, „Nur Du”,
„Vollmond” oraz „Sweet Mambo”. Występowała również w znanych produkcjach
filmowych, takich jak „Porozmawiaj z nią” Pedro Almodóvara czy film
dokumentalny „Pina” Wima Wendersa. W 2025
zagrała w „Antygonie” Alaina Oyena. Panadero zdobyła wiele nagród, m.in. Nagrodę
Andorry, hiszpańską Narodową Nagrodę Tańca oraz Złoty Medal za Zasługi w
dziedzinie Sztuk Pięknych, które potwierdzają jej pozycję na międzynarodowej
scenie kulturalnej.
Michael Strecker (Hanower, 1966) jest wybitnym niemieckim tancerzem i choreografem, znanym z długoletniej współpracy z Tanztheater Wuppertal Piny Bausch, do którego dołączył w 1997 roku. Edukację w dziedzinie tańca rozpoczął późno, w wieku 17 lat, a pierwsze profesjonalne doświadczenia zdobywał w Städtische Bühnen Osnabrück. Następnie przez siedem lat był członkiem Dansgroep Krisztina de Châtel w Amsterdamie, gdzie ugruntował swój styl, który wyróżnia się fizyczną precyzją i sceniczną wszechstronnością. W Tanztheater Wuppertal Strecker grał w bardzo wielu spektaklach Piny Bausch, a potem w kolejnych spektaklach dyrektorów artystycznych teatru. Występował w produkcjach filmowych takich, jak „Pina” Wima Wendersa oraz „Porozmawiaj z nią” Pedro Almodóvara. Strecker rozwija owocną współpracę artystyczną z Nazareth Panadero. Wspólnie zrrealizowali m. in. spektakl „Ohlalá” (2012) oraz kilka choreografii dla programu UNDERGROUND w Tanztheater Wuppertal, w tym „Clandestine” (2013), „Paar mit Hund” (2016) i „Two Die For (kein Krimi)” (2019). W 2022 roku zaprezentowali „Vive y deja vivir [Żyj i pozwól żyć]”, koprodukcję łączącą spektakle „Two Die For” i „Mañana temprano”.
Fot. „My Home, No Home”, ©Goethe-Institut Madrid, fot. Cora González Mora