Metropolitan Opera w Nowym Jorku, Teatr Wielki - Opera Narodowa, Opera Narodowa Ukrainy i Lwowska Opera Narodowa zapraszają na koncertową premierę opery o niezwykłej odwadze ukraińskich kobiet, które wyruszają ratować swoje dzieci z rąk rosyjskich najeźdźców. Nowe dzieło zostanie po raz pierwszy zaprezentowane publiczności przez Orkiestrę i Chór Narodowej Opery Ukrainy, Kijowską Cameratę i Chór Dziecięcy Liceum Muzycznego im. M. Łysenki w Kijowie pod batutą Keri-Lynn Wilson.
fot. mat. Archiwum Artystyczne Teatru Wielkiego - Opery Narodowej
4 czerwca 2026 roku o 18.00 w Narodowej Operze Ukrainy w Kijowie zabrzmi pełne wykonanie koncertowej wersji opery Matki Chersonia ukraińskiego kompozytora Maxima Kolomiietsa według libretta amerykańskiego dramatopisarza George’a Branta w przekładzie Myroslava Laiuka. Za pulpitem dyrygenckim stanie Keri-Lynn Wilson, która poprowadzi połączone zespoły Orkiestry i Chóru Narodowej Opery Ukrainy (przygotowanie chóru: Bohdan Plish), Kijowskiej Cameraty i Chóru Dziecięcego Liceum Muzycznego im. M. Łysenki w Kijowie (przygotowanie chóru: Mariia Koval).
Opera przedstawia historię dwóch matek z Chersonia, które pokonują tysiące kilometrów
w głąb kontrolowanego przez wroga terytorium, by ratować swoje córki, przetrzymywane przez siły rosyjskie na okupowanym Krymie. Fabuła opiera się na wstrząsających relacjach ukraińskich matek, które zmuszone były przemierzyć obszary okupowane przez Rosję, by odzyskać swoje dzieci. Od czasu pełnosalowej inwazji Rosji na Ukrainę w lutym 2022 roku, dziesiątki tysięcy ukraińskich dzieci zostało porwanych i poddanych przymusowej reedukacji w Rosji.
„Naszym celem jest nagłośnić nie tylko dramat dotykający Ukrainę, ale także wiele podobnych tragedii mających miejsce w innych częściach świata, gdzie matki doświadczają ogromnego cierpienia, chcąc chronić swoje dzieci” – mówi Maxim Kolomiiets. „Moją intencją jest wzbudzić w ludziach współczucie, by starali się zapobiegać tego typu dramatom w każdy możliwy sposób” – dodaje kompozytor.
Koncertowe wykonanie opery to pierwsza publiczna prezentacja utworu, który powstał na zamówienie Metropolitan Opera w Nowym Jorku i Teatru Wielkiego - Opery Narodowej
w Warszawie. „Nie wyobrażam sobie lepszego sposobu wsparcia Ukrainy na froncie kultury niż zamówienie opery, która jest świadectwem indywidualnych aktów bohaterstwa, jakimi Ukraińcy i Ukrainki wykazują się w obliczu najpotworniejszych zbrodni i skrajnie dramatycznych okoliczności, które ich dotykają” – powiedział Peter Gelb, dyrektor Metropolitan Opera.
16 października 2026 roku w Teatrze Wielkim - Operze Narodowej w Warszawie odbędzie się prapremiera pełnej inscenizacji opery natomiast amerykańska premiera opery znajdzie się na afiszu Metropolitan Opera w Nowym Jorku w sezonie 2027/28. W obu przypadkach za pulpitem dyrygenckim stanie Keri-Lynn Wilson, dyrektorka muzyczna Kijowskiej Cameraty i założycielka Ukrainian Freedom Orchestra – zespołu, który stał się jednym z najbardziej widocznych symboli kulturowego oporu Ukrainy wobec rosyjskiej inwazji.
Metropolitan Opera w Nowym Jorku na czele z Petrem Gelbem oraz Teatr Wielki - Opera Narodowa w Warszawie, najpierw pod kierunkiem Waldemara Dąbrowskiego, a obecnie Borisa Kudlički, od początku aktywnie przeciwstawiają się rosyjskiej agresji na Ukrainę
i świadczą pomoc ofiarom wojny. Instytucje te wsparły logistycznie powstanie Ukrainian Freedom Orchestra w reakcji na rozpoczęcie rosyjskiej inwazji. Oba teatry operowe przyczyniają się także do realizacji corocznego, letniego tournée zespołu po Europie i USA.
Podczas trasy koncertowej w 2025 roku Ukrainian Freedom Orchestra pod batutą Keri-Lynn Wilson wykonała premierę Suity z opery Matki Chersonia i nagrała ją wraz z V Symfonią Beethovena dla prestiżowej wytwórni Deutsche Grammophon. Nagranie ukazało się
w czwartą rocznicę rosyjskiej inwazji w lutym 2026 roku.
Podczas tegorocznego tournée UFO wykona Suitę w David Geffen Hall w Lincoln Center w Nowym Jorku. W koncercie tym wezmą udział ukraińscy śpiewacy: Mariana Mazur (sopran), Anastasiia Povazhna (sopran), Anastasiia Dovbius (sopran), Sofia Soloviy (sopran), Anzhelina Shvachka (mezzosopran), Vitalii Rozdaihora (tenor) i Taras Berezhansky (bas).
Informacje biograficzne
Maxim Kolomiiets – kompozytor urodzony w 1981 roku w Kijowie (Ukraina). Absolwent Narodowej Akademii Muzycznej Ukrainy w klasie oboju i kompozycji oraz Hochschule für Musik und Tanz w Kolonii w klasie kompozycji. Rozwinął karierę zarówno jako oboista, jak
i kompozytor. Jest autorem utworów na instrument solo, kameralnych i orkiestrowych. Skomponował dwie opery: Espenbaum, która miała premierę w wersji koncertowej, oraz Night, której fragmenty zostały wykonane przez Kijowską Orkiestrę Symfoniczną w sierpniu 2020 roku w Domu Nagrań Ukraińskiego Radia. Jego muzyka była prezentowana na wielu festiwalach międzynarodowych, w tym na Festiwalu MATA w Nowym Jorku, Darmstädter Ferienkurse w Darmstadt, New Talents w Kolonii, Donaueschinger Musiktage w Donaueschingen, Warszawskiej Jesieni oraz Festiwalu Ukraińskiej Muzyki Współczesnej
w Nowym Jorku. Jest współzałożycielem zespołu muzyki współczesnej Ensemble Nostri Temporis, założycielem zespołu barokowego Luna Ensemble oraz kuratorem muzycznym festiwalu Gogolfest w Kijowie. Obecnie mieszka w Niemczech.
George Brant – amerykański dramaturg i librecista. Autor wielu sztuk teatralnych, w tym Grounded, na podstawie której na zamówienie Metropolitan Opera powstała opera pod tym samym tytułem z muzyką Jeanine Tesori. Prapremiera Grounded odbyła się w Waszyngtońskiej Operze Narodowej w 2023 roku, a jesienią 2024 roku dzieło zostało wystawione w Metropolitan Opera. Artysta jest także autorem Marie and Rosetta, Into the Breeches!, The Prince of Providence, Elephant’s Graveyard, The Land of Oz, Tender Age
i The Mourners’ Bench. Jego sztuki są wystawiane przez teatry w USA i Europie, w tym Public Theater w Nowym Jorku, Atlantic Theater Company w Nowym Jorku, Trinity Repertory Company w Providence, Cleveland Play House w Cleveland, Studio Theatre w Waszyngtonie, Page 73 w Nowym Jorku, Gate Theatre w Londynie i Traverse Theatre
w Edynburgu. Laureat Nagrody im. Lucille Lortel, Nagrody dla Najlepszej Nowej Sztuki Fundacji Edgerton w Los Angeles, Scotsman Fringe First Award, Nagrody Teatralnej Off West End dla najlepszego spektaklu, NNPN Rolling World Premiere, Nagrody Smitha i Nagrody Literackiej Keene’a.
Keri-Lynn Wilson – założycielka i dyrektorka muzyczna Ukrainian Freedom Orchestra. Poprowadziła zespół podczas czterech międzynarodowych tras koncertowych, specjalnego koncertu w czwartą rocznicę wybuchu wojny oraz nagrań V i IX Symfonii Beethovena z jej autorską, ukraińskojęzyczną wersją Ody do radości, która stała się symbolem ukraińskiego oporu. Aktualnie przygotowuje kolejną trasę koncertową zespołu po Europie i USA w lecie 2026 roku. Jako zagorzała orędowniczka suwerenności Ukrainy, Keri-Lynn Wilson poprowadziła wiele koncertów w tym kraju, chcąc w ten sposób wyrazić swoją solidarność
z walczącym narodem. W 2024 roku objęła stanowisko dyrektora muzycznego Kijowskiej Cameraty – jednej z najważniejszych ukraińskich orkiestr kameralnych – i prowadzi koncerty zespołu w kraju i zagranicą. W trakcie swojej kariery międzynarodowej Keri-Lynn Wilson współpracowała jako dyrygentka muzyki operowej i symfonicznej z wieloma czołowymi teatrami operowymi i orkiestrami symfonicznymi na świecie, m. in. Operą Królewską w Londynie, Metropolitan Opera w Nowym Jorku, Operą Paryską, Staatsoper i Deutsche Oper w Berlinie oraz Canadian Opera Company. Wśród orkiestr, które prowadziła w ostatnich sezonach są New York Philharmonic, NHK Symphony, Orkiestra Symfoniczna Radia Bawarskiego w Monachium, Deutsches Symphonie-Orchester w Berlinie i Orkiestra im. Anotona Brucknera w Linzu. W Święto Niepodległości Ukrainy, 24 sierpnia 2024 roku, prezydent Wołodymyr Zełenski uhonorował Keri-Lynn Wilson Orderem Księżnej Olgi
w uznaniu jej zasług dla ukraińskiej kultury.