Teatr Żydowski w Warszawie zaprasza 28 grudnia na wyjątkową premierę spektaklu „Niewidzialne baśnie. Opowiadania Singera dla dzieci” w reż. Pawła Paszty. To poetycki, zmysłowy i pełen czułości teatr wyobraźni, oparty na mniej znanej, lecz niezwykle bogatej twórczości Icchoka Baszewisa Singera – żydowskiego klasyka, laureata Nagrody Nobla, który z równą pasją tworzył dla dzieci i dla dorosłych.
fot. A. Wencel
Zainteresowanie twórczością Singera jest obecne w działaniach Teatru od wielu lat. Znajduje swoją kontynuację również w obecnym sezonie. Już wkrótce Teatr Żydowski zaprezentuje kolejną premierę związaną z dorobkiem noblisty – spektakl „Dziedzictwo” w reżyserii Roberta Talarczyka, który ukaże singerowski świat w zupełnie nowym, wielowymiarowym ujęciu.
Oba wydarzenia tworzą ważną linię programową Teatru Żydowskiego: konsekwentne upowszechnianie twórczości Singera kolejnym pokoleniom Widzów i Widzek.
Singer – mistrz dziecięcej wyobraźni
Choć powszechnie kojarzony z wielkimi powieściami, Singer przez całe życie pisał również opowiadania dla najmłodszych. Pragnął, by dzieci poznawały żydowskie legendy i folklor tak naturalnie, jak baśnie braci Grimm. Jego historie są pełne humoru, magii, mądrości i lekkości – a spektakl Teatru Żydowskiego wydobywa z nich to, co najpiękniejsze.
Świat, który rośnie w wyobraźni
„Niewidzialne baśnie” zabierają widzów do niezwykłego uniwersum pełnego duchów, czarownic, śpiewających liści i bohaterów kierujących się ludową mądrością. To świat pachnący ciastem, rozświetlony ciepłem chanukowej lampy – świat słuchanych, a nie oglądanych baśni.
Centralnymi postaciami spektaklu są niewidome dzieci, które tworzą opowieści z własnej wyobraźni. Tu obraz pojawia się dopiero na końcu, pozostając niedopowiedziany i otwarty. To teatr, który uczy, że fantazja może być największą siłą.
Spektakl dopełnia muzyka wykonywana na żywo przez wiolonczelistkę Aleksandrę Monkiewicz – subtelna, poruszająca i idealnie wpisana w pulsującą opowieść.
75-lecie Teatru Żydowskiego – kolejna premiera w roku jubileuszu
„Niewidzialne baśnie” to kolejna premiera przygotowana z okazji 75-lecia Teatru Żydowskiego im. Estery Rachel i Idy Kamińskich – instytucji wyjątkowej na mapie polskiej i europejskiej kultury.
Korzenie Teatru sięgają roku 1950, kiedy po połączeniu Dolnośląskiego Teatru Żydowskiego we Wrocławiu oraz Teatru Żydowskiego w Łodzi powstał Państwowy Teatr Żydowski. Przez pierwsze lata działał on w obu miastach, prezentując swoje spektakle także w wielu regionach kraju. W 1955 roku, z inicjatywy Idy Kamińskiej, Teatr przeniósł się do Warszawy, która do dziś pozostaje jego siedzibą.
Rok 1968 zapisał się w historii Teatru dramatycznym rozdziałem. W wyniku kampanii antysemickiej z Polski wyjechała znaczna część zespołu, w tym Ida Kamińska, jedyna jak dotąd polska aktorka nominowana do Oscara. Po krótkim okresie kierowania teatrem przez Juliusza Bergera, w 1969 roku ster przejął Szymon Szurmiej – legendarny aktor i reżyser, który prowadził instytucję przez kolejne 45 lat. Od 2015 roku dyrektorką Teatru jest Gołda Tencer, aktorka, reżyserka i wizjonerka, która otworzyła nowy rozdział w jego historii.
Od początku działalności repertuar Teatru opierał się na trzech filarach: klasyce literatury i teatru jidysz, sztukach spoza tego kanonu poruszających tematykę żydowską oraz spektaklach rewiowo-kabaretowych. Gołda Tencer rozwinęła tę tradycję, wprowadzając do repertuaru współczesną dramaturgię i twórców eksplorujących aktualne tematy społeczne. W ostatnich latach na scenie Teatru Żydowskiego swoje spektakle realizowali m.in. Maja Kleczewska, Michał Zadara, Monika Strzępka i Paweł Demirski, Wiktor Rubin i Jolanta Janiczak, Anna Smolar, Marta Miłoszewska, Agata Duda-Gracz, Robert Talarczyk, Wojciech Kościelniak czy Michał Buszewicz.
Z inicjatywy Gołdy Tencer powstała również Bima – scena młodych, będąca platformą współpracy z Akademią Teatralną w Warszawie. W jej ramach na scenie Teatru Żydowskiego powstają dyplomy reżyserskie młodych twórców. Do tej pory zaprezentowano prace Karoliny Kowalczyk, Ewy Galicy, Ewy Platt i Kamila Białaczka.
Teatr Żydowski im. Estery Rachel i Idy Kamińskich to jedyny teatr żydowski w Polsce i jeden z dwóch państwowych teatrów w Europie, który regularnie wystawia spektakle w języku jidysz. Od dekad jest strażnikiem pamięci o kulturze, języku i literaturze żydowskiej, a jednocześnie konsekwentnie rozwija się, łącząc tradycję z nowoczesnością. Od 2012 roku jego działalność wzbogaca Centrum Kultury Jidysz, prowadzące szeroką działalność edukacyjną i popularyzatorską.
„Niewidzialne baśnie. Opowiadania Singera dla dzieci”
Premiera: 28 grudnia 2025, godz. 17.00
Scena Kameralna, ul. Senatorska 35
Twórcy spektaklu
Reżyseria, adaptacja, teksty piosenek i muzyka: Paweł Paszta
Przekład: Andrzej Polkowski
Muzyka i opracowanie muzyczne: Aleksandra Monkiewicz
Scenografia i kostiumy: Ewa Łaniecka
Obsada: Monika Chrząstowska, Jerzy Walczak
