Warszawa. 48 twórców odebrało dyplomy XXV programu stypendialnego MKiDN „Gaude Polonia”

48 twórców z państw Europy Środkowo-Wschodniej i krajów Partnerstwa Wschodniego odebrało we wtorek dyplomy XXV programu stypendialnego MKiDN „Gaude Polonia”. Budżet programu w 2026 r. wyniósł ponad 3 mln zł – podało Narodowe Centrum Kultury.

We wtorek w Pałacu Rzeczypospolitej w Warszawie odbyła się uroczystość wręczenia dyplomów uczestnikom jubileuszowej, 25. edycji programu. Czterdziestu ośmiu młodych twórców reprezentujących muzykę, sztuki wizualne, teatr, film, ochronę dziedzictwa oraz literaturę przez ostatnie sześć miesięcy realizowało w Polsce autorskie projekty artystyczne pod opieką polskich mentorów i we współpracy z instytucjami kultury.

O stypendium mogli ubiegać się artyści posiadający obywatelstwo Białorusi, Ukrainy lub innego państwa Europy Środkowo-Wschodniej i państw postsowieckich, w wieku do 40. roku życia (w wyjątkowych wypadkach do 45. roku życia), wykształcenie wyższe, dorobek w reprezentowanej przez kandydata dziedzinie oraz projekt stypendialny.

W tej edycji najliczniejsze grupy stanowiły przedstawiciele muzyki oraz sztuk wizualnych (po 14 osób), a także teatru (9 osób), filmu (7 osób), ochrony dziedzictwa i konserwacji dzieł sztuki (3 osoby) oraz literatury i przekładu (1 osoba). Budżet programu w 2026 r. wyniósł ponad 3 mln zł.

NCK podkreśliło, że ceremonia miała wymiar szczególny nie tylko ze względu na zakończenie kolejnej edycji programu, lecz także dlatego, że stała się okazją do podsumowania ponad dwóch dekad istnienia „Gaude Polonia”.

Podczas uroczystości uhonorowano również Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Bogumiłę Berdychowską, która od początku istnienia programu współtworzyła jego koncepcję, budowała relacje z partnerami i środowiskami twórczymi oraz współuczestniczyła w tworzeniu jego międzynarodowej renomy.

Berdychowska jest publicystką, historyczką i ekspertką zajmującą się historią Ukrainy oraz relacjami polsko-ukraińskimi. Od ponad czterdziestu lat angażuje się w działania na rzecz dialogu między narodami Europy Środkowo-Wschodniej, łącząc działalność publiczną, ekspercką i kulturalną.

Program „Gaude Polonia” został zainicjowany przez ministra kultury i dziedzictwa narodowego w 2003 r. W ciągu 25. edycji przyznano już łącznie ponad 1058 półrocznych stypendiów młodym twórcom reprezentującym różnorodne dziedziny sztuki i ochrony dziedzictwa. Program stanowi długofalową inwestycję w relacje pomiędzy środowiskami kultury Polski oraz państw Europy Środkowo-Wschodniej i krajów Partnerstwa Wschodniego.

Od początku uczestniczyli w nim artyści m.in. z Ukrainy, Litwy, Łotwy, Estonii, Białorusi, Gruzji, Armenii, Azerbejdżanu oraz Mołdawii. Program „Gaude Polonia” tworzy przestrzeń dla spotkania artystów, wymiany doświadczeń i wspólnej pracy twórczej ponad granicami. Przez ponad dwie dekady wokół programu powstała rozległa sieć współpracy obejmująca twórców, uczelnie artystyczne, teatry, galerie, muzea, instytuty badawcze oraz instytucje kultury, dla których wspólna realizacja projektów stała się początkiem trwałych kontaktów zawodowych i osobistych.

„Współpraca z artystami z różnych państw regionu staje się impulsem do powstawania nowych projektów, poszerzania perspektyw twórczych i budowania międzynarodowych kontaktów przez polskich mentorów oraz instytucje goszczące stypendystów. Wspólne wystawy, koncerty, spektakle, publikacje, przekłady czy przedsięwzięcia badawcze pozostają trwałym efektem programu także po zakończeniu pobytu uczestników w Polsce” – zwróciło uwagę NCK.