„Kochany, najukochańszy…” wg Wiesława Myśliwskiego w reż. Magdy Umer – przeniesienie z Teatru Polskiego im. Arnolda Szyfmana w Warszawie do Teatru Telewizji. Pisze Piotr Zaremba w „Sieciach”.
fot. Karolina Jóźwiak / mat. teatru
Spektakl „Kochany, najukochańszy...", przeniesiony z Teatru Polskiego do Teatru Telewizji, nie jest łatwy, tak jak niełatwa jest proza Wiesława Myśliwskiego. To relikt teatru literackiego, opartego na poetyckim słowie. I to poniekąd zdarzenie towarzyskie. Z Myśliwskim była zaprzyjaźniona reżyserka Magda Umer, jak również aktorka Grażyna Barszczewska, autorka scenariusza (podziwiam) i jedna z dwóch osób grających w przedstawieniu.
Oglądamy adaptację wątków powieści „Ostatnie rozdanie". Telewizja nagrała żywy spektakl na małej scenie warszawskiego Teatru Polskiego. Dodatkowym pretekstem był dzień zaduszny. Magda Umer zmarła w grudniu ub.r. Sam Myśliwski dopiero co - 29 marca 2026 r.
Myśliwskiego kojarzyłem z tematyką wiejską i z mocno kontrowersyjnym ujęciem procesów historycznych („Klucznik" z głębokiego PRL). Tu mamy wypraną z jakiejkolwiek ideologii, inteligencką opowieść o jednostkach. Powieść jest monologiem wewnętrznym anonimowego mężczyzny, powracającego do przeszłości na kanwie listów zakochanej w nim młodzieńczą miłością Marii. Barszczewska uczyniła główną narratorką Marię i sama ją zagrała. Przedmiotem jej uczuć jest Andrzej Seweryn, pokazywany niewyraźnie w filmowych projekcjach.
Ten „duodram", w którym każda z postaci mówi do siebie, choć Maria niby do ukochanego człowieka, wydał mi się zrazu zbyt hermetyczny. Wyznania miłosne są podawane językiem wyrafinowanym, ale można odnieść wrażenie, że słucha się powtarzanej setki razy historii. Im bliżej końca jednak, tym ta opowieść wciągała mnie bardziej. W finale mieliśmy niejasną projekcję życia po śmierci. A może to tylko senne złudzenie takiego życia?
Osobną wartość stanowiła piękna muzyka Agnieszki Putkiewicz. Ciekawie grającą każde drgnięcie kobiecej duszy Grażynę Barszczewską i jej interesującego, choć prawie pozbawionego twarzy, partnera Andrzeja Seweryna pamiętam jako młode gwiazdy Teatru Ateneum z lat 70. Do dziś pozostali wierni klasycznym wzorcom teatru literackiego. Wspominam też jako znakomitą piosenkarkę, wciągającą nas w świat poezji, Magdę Umer. Oglądanie tego spektaklu to także akt mojej wdzięczności wobec nich.
