W ten piątek – 18.09.2026 r. – Cricoteka rozpoczyna tegoroczną edycję „Gry z Kantorem”, poświęconą Francji, premierą spektaklu „Sketches of Crowd #8” w reż. Gisèle Vienne. Jak przebiegnie kolejna podróż w poszukiwaniu śladów Tadeusza Kantora w twórczości artystów i artystek z tego kraju?
fot. mat. teatru
Podczas „Gry z Kantorem” przyjrzymy się trzem ważnym figurom współczesnej sceny francuskiej. Program tegorocznej edycji „Gry z Kantorem”skupia się na twórczości Gisèle Vienne, Philippe’a Quesne’a i Nach – przez ich pryzmat przyjrzymy się, w jaki sposób sztuka Tadeusza Kantora żyje w dziełach współczesnych artystów i artystek we Francji. W kuratorowanej przez Dorotę Semenowicz edycji „Gry z Kantorem” pragniemy zapytać nie o przeszłość, lecz o teraźniejszość. Czy Francja zamknęła polskiego twórcę w muzealnej gablocie, czy też stanowi on wciąż żywą inspirację? Dowiemy się tego we wrześniu i listopadzie.
Program „Gry z Kantorem 2026: Francja”
We wrześniowej części programu znalazły się pokazy spektaklu Gisèle Vienne oraz rozmowa z artystką. Będziemy mogli zobaczyć „Sketches of Crowd #8”– kameralną, dopasowaną do przestrzeni Cricoteki wersję słynnego spektaklu „Crowd”. Trzyosobowa etiuda badająca mechanizmy tłumu, samotności i rave’owej obecności powstała jako refleksja nad izolacją w czasie pandemii. Pokazy spektaklu odbędą się 18 i 19 września o godzinie 18:30. Spotkanie z artystką odbędzie się 18 września po spektaklu.
W listopadzie w ramach „Gry z Kantorem” wspólnie z Narodowym Starym Teatrem w Krakowie otworzymy w Cricotece wystawę poświęconą twórczości Philippe’a Quesne’a – francuskiego reżysera i scenografa. Na wystawie zaprezentujemy obiekty i instalacje wizualno-dźwiękowe Philippe’a Quesne’a, m.in. pianina z wystawy „Fantasmagoria” (2022), kostiumy kretów ze spektaklu „La Nuit des taupes. Welcome to Caveland” (2016) czy roboty z „Le Paradoxe de John” (2025). Wszystkie elementy zostaną zaaranżowane specjalnie dla Cricoteki, tworząc nową całość, z odniesieniami do oryginalnych kontekstów. Wystawa zostanie otwarta 18 listopada i potrwa do marca 2027 roku. W marcu 2027 roku w Starym Teatrze w Krakowie odbędzie się premiera spektaklu w reżyserii Philippe’a Quesne’a. Premiera spektaklu jest częścią programu głównego Gry z Kantorem 2026.
Również w listopadzie Nach – afrofrancuska tancerka i choreografka – w ramach rezydencji w archiwum Cricoteki przeprowadzi badania i podzieli się materiałami zebranymi do spektaklu inspirowanego bezpośrednio „Umarłą klasą” Tadeusza Kantora, którego premiera zaplanowana jest w 2027 roku w Paryżu w MC93. Prezentacja zebranych materiałów wizualnych i ruchowych 24 listopada będzie mieć formę performatywnego wykładu. W ramach spotkania z artystką odbędzie się rozmowa o „czarnych lalkach” z kolekcji Déborah Neff i o tym, jak rytuały Kantora pomagają opisać postkolonialne doświadczenie.
W Narodowym Starym Teatrze artystka zaprezentuje również swój solowy spektakl „Nulle part est un ailleurs” z 2020 roku – autobiograficzny wykład taneczny, w którym opowiada historię swojego spotkania z krumpem, a także stopniowego odkrywania innych tradycji tanecznych, w których, jak się okazało, duch krumpu również jest obecny. To fascynująca opowieść, lekcja tańca i taniec w jednym.
Spektakl „Sketches of Crowd #8” w reżyserii Gisèle Vienne
18 (piątek) i 19.09.2026 r. (sobota), godz. 18:30
Cricoteka, ul. Nadwiślańska 2-4, Kraków
W spektaklu „Crowd” z 2017 roku Gisèle Vienne przygląda się grupie ludzi zgromadzonych nocą na rave’ie, kiedy ujawniają się tłumione w nich pragnienia. Artystka tworzy sugestywne i wnikliwe portrety, koncentrując się na emocjonalnym, a nie dosłownym doświadczaniu czasu przez swoje postaci. W tym celu wykorzystuje środki wywodzące się z filmu, takie jak zapętlenie, zwolnione tempo i przyspieszenie.
„Sketches of Crowd #8” to kameralna wersja cenionego spektaklu „Crowd”, zaadaptowana specjalnie do przestrzeni Cricoteki. Choć w spektaklu tym występuje troje wykonawców znanych z „Crowd”, jest on swoistym negatywem tamtej pracy, naznaczonym nieobecnością i palącą potrzebą tłumu.
Wszystkie prace Gisèle Vienne mają wymiar polityczny – zarówno poprzez podejmowaną przez nie refleksję artystyczną i filozoficzną, jak i poprzez poszukiwania formalne, kwestionowanie kulturowo konstruowanego modelu postrzegania oraz sposobów, na jakie można go zmieniać. Praca ta stanowi bezpośrednią i cielesną odpowiedź na dojmujący i głęboki ból: ból ciał ograniczanych i krępowanych przez politykę oraz jej systemy dominacji.
Gisèle Vienne
Francusko-austriacka choreografka, reżyserka, lalkarka i artystka sztuk wizualnych. Na jej twórczość składają się zarówno spektakle, często z pogranicza teatru i tańca, jak i instalacje artystyczne, filmy i fotografie. W swojej praktyce performatywnej Vienne skupia się na materialności ludzkich ciał i przedmiotów, dialektyce obecności i nieobecności, tego, co żywe i sztuczne, śledząc tęsknoty i lęki dzieciństwa, dorastania i kontrkultury, wnikając głęboko w podświadomość widzów i widzek. Jest obecnie jedną z najbardziej rozpoznanych i cenionych francuskich reżyserek i jedną z najbardziej niekonwencjonalnych w Europie. Jej prace prezentowane są na festiwalach, w teatrach i galeriach na całym świecie, w tym nawystawie „Kantor. Terapia widzeń” w Cricotece.
