Luk Perceval po raz pierwszy reżyseruje w Teatrze Narodowym. Przygotowuje spektakl „Oresteja” według własnego scenariusza na motywach trylogii Ajschylosa. Premiera przedstawienia odbędzie się 10 października na dużej scenie Teatru, w Sali Bogusławskiego.
fot. plakat: Mat Kubaj/ Archiwum Artystyczne Teatru Narodowego
Co się dzieje dzisiaj w naszych umysłach i sercach? Czy mamy szansę na katharsis? Wielkie antyczne tematy zespolone ze współczesnym odczuwaniem – powstaje opowieść o cienkiej granicy między miłością a nienawiścią, o winie i karze, zemście i przebaczeniu. Cień wojny trojańskiej jest naszym cieniem. Krąg rewanżów i krwawych odwetów niszczy wszystkich,
a najbardziej dzieci, trauma dziedziczona jest przecież od pokoleń.
Luk Perceval, jeden z najważniejszych twórców europejskiego teatru, wraca do najstarszej zachowanej tragicznej trylogii nie po to, by opowiedzieć antyczną historię raz jeszcze. Interesuje go mechanizm, który sprawia, że przemoc nie ustaje wraz z końcem wojny. Wręcz przeciwnie – przenika do naszych domów, do pamięci, języka i relacji międzyludzkich. „Do dziś wciąż najbardziej frapują mnie ludzie i ich próby przetrwania, ramy, których potrzebują, by czuć się bezpiecznie, i ślepe przekonania, którymi się kierują – podkreśla Perceval. – […] Gdziekolwiek spojrzymy, widzimy jaskrawe przykłady tego, jacy powinniśmy być: idealni ludzie o idealnych ciałach, idealnych uśmiechach. Politycy zachowują się tak, jakby byli bogami, a w sporcie mamy jedynie bohaterów – zwycięzców. Nieustannie mierzymy się
z wyidealizowanymi obrazami człowieczeństwa. Jednocześnie wywołuje to ogromne przygnębienie, bo ludzie czują się w jakimś sensie niewystarczający, ciągle rozdarci między wszechogarniającym lękiem a przemożnym pragnieniem wolności. Pełni wątpliwości, niepewności, poczucia niespełnienia i tak dalej. Rozpaczliwie poszukujący szczęścia”*.
Człowiek ze wszystkimi jego wątpliwościami, lękami, zagubieniem i rozpaczą, rodzina, która staje się polem bitwy, i coraz bardziej pogubione społeczeństwo próbujące ustanawiać porządek po kolejnych doświadczeniach chaosu to trzy poziomy naszego uniwersum. Co zrobić, by przestać odpowiadać przemocą na przemoc? Co zrobić, by nie zatracić człowieczeństwa i na nowo stać się wspólnotą? Teatr to dobre miejsce, aby dzielić się naszymi wątpliwościami. Teatr to dobre miejsce, by się wzajemnie wspierać i dodawać sobie odwagi. Od ponad dwóch i pół tysiąca lat.
„Perceval nazwał swoją adaptację «palimpsestem». Czyli tekstem «nadpisanym» na podstawie Ajschylosa i «innych», pod którymi kryją się najpewniej Eurypides ze swoją Ifigenią Aulidzką, Elektrą, Hekabe i Orestesem oraz Sofokles i jego Elektra – zauważa Krzysztof Bielawski. – Paradoksalną cechą tej zmienionej adaptacji jest wierność tekstowi Ajschylosa, którego na scenie podziwiał Sofokles, a całe swoje artystyczne życie naśladował Eurypides. Zaryzykowałbym twierdzenie, że zmiany wprowadzone przez Percevala dorównują tym, które na opowieściach Ajschylosa nadpisywali Sofokles i Eurypides, osiągając zdumiewający efekt uczestnictwa w najdawniejszej tradycji z zaskakującą świeżością”**.
*Luk Perceval, Świątynia rozpaczy, przekład: Anita Jachimowicz, autoryzowana wypowiedź Luka Percevala dla Teatru Narodowego publikowana w programie przedstawienia na podstawie wywiadu Andreia C. Șerbana, I am interested in human beings, and in how we try to survive and find peace in life (tłumaczenie na język angielski: Maria Dan), opublikowanego 19.06.2026 w: Capital Cultural, capitalcultural.ro/en.
**Krzysztof Bielawski, „Oresteja” na dzisiaj, tekst publikowany w programie przedstawienia
Patronat Honorowy: Embassy of Belgium in Warsaw
Oresteja
na motywach trylogii Ajschylosa
przekład scenariusza (z języka angielskiego): Tadeusz Sławek
scenariusz i reżyseria: Luk Perceval
scenografia i kostiumy: Annelies Vanlaere
reżyseria światła: Mark Van Denesse
muzyka 3D i sound design: Karol Nepelski
choreografia: Ted Stoffer
dramaturżka, asystentka reżysera: Maja Wisła-Szopińska
asystentka scenografki i kostiumografki: Saskia Hellmann
asystentka reżysera światła: Helena Rakovich
inspicjent: Krzysztof Kuszczyk
realizatorzy światła: Bartłomiej Kaczalski, Krzysztof Łukasz Stefan, Zbigniew Szulim
realizatorzy dźwięku: Hubert Majewski, Mariusz Maszewski, Marek Szymański
występują:
Elektra – Ewa Bukała
Klitajmestra – Aleksandra Justa
Kasandra – Karolina Staniec
Hekuba – Danuta Stenka
Ifigenia – Hanna Wojtóściszyn
Chorus – Mariusz Bonaszewski (gościnnie)
Agamemnon, Orestes – Robert Czerwiński
Ajgistos – Cezary Kosiński
Spektakl z napisami w języku angielskim
Strona spektaklu Oresteja
narodowy.pl/repertuar,spektakle,456,oresteja.html
Kolejne zaplanowane przedstawienia:
11 października, godz. 17.00
13, 14, 15 października, godz. 19.00
14 listopada, godz. 19.00
15 listopada, godz. 17.00
17, 18 listopada, godz. 19.00
