6 grudnia w Teatrze Modrzejewskiej w Legnicy odbędzie się premiera spektaklu dla młodzieży pt. „Córka dyktatora” w reżyserii Macieja Podstawnego. Spektakl powstaje we współpracy z grupą fokusową złożoną z nastolatków z legnickich szkół.
fot. mat. teatru
Widowiskowa opowieść dla dzieci i dorosłych o dorastaniu do odpowiedzialności.
„Córka dyktatora” to familijna baśń o wciągającej fabule, która niepostrzeżenie wciąga widzów w rozmowę o polityce, władzy i cenie obojętności. Władza staje się tu polem starcia o porządek społeczny, a dorastanie – szkołą krytycznego myślenia. Dynamiczna akcja, wyraziste obrazy i humor splatają się z pytaniami, które zostają z widzem długo po wyjściu z teatru.
Nad państwem zbierają się ciemne chmury, narasta społeczny niepokój. Lucja (Zofia Bąk), wychowana pod kloszem córka autorytarnego przywódcy (Paweł Wolak), musi zostać przewieziona skrzydłolotem w bezpieczne miejsce, aby przeczekać ten czas. Niestety w wyniku wypadku spada na teren Blokowiskręgu, gdzie mieszkają przeciwnicy jej ojca. Spotyka jednego z nich – chłopaka o pseudonimie Mały Książę (Arkadiusz Jaskot), ale nie przyznaje mu się, kim naprawdę jest. Razem wyruszają w pełną zaskoczeń podróż przez nieznane im dotąd krainy państwa, aby Lucja mogła się dostać z powrotem do domu. Z każdym krokiem „córka dyktatora” odkrywa, jak decyzje jej ojca odciskają się na życiu innych i jak trudno o kompromis, gdy każdy patrzy na świat jedynie z własnej perspektywy… Przesłaniem sztuki jest wiara, że młodzi ludzie, ucząc się współpracy, odpowiedzialności i krytycznego myślenia, mogą przerwać niszczycielski mechanizm walki o władzę i uratować świat – nie tylko dla siebie.
W TEATRZE MASZ GŁOS!
Córka dyktatora to nowatorski projekt, który wykracza poza tradycyjną formę spektaklu, stając się platformą do dialogu z młodymi ludźmi. Spektakl miał w założeniu być zaproszeniem dla młodzieży do rozmowy o władzy, demokracji, sprawczości i odpowiedzialności społecznej. Młodzi wzięli w nim zatem udział już na etapie powstawania scenariusza – odbyły się cztery spotkania open space dla uczniów klas VI-VIII szkół podstawowych i I klasy liceum, poświęcone rozumieniu polityki, jej znaczeniu w życiu codziennym i wpływu na aspekty życia społecznego. Powołano do życia grupę focusową, która wzięła udział w próbach czytanych i sytuacyjnych aż do etapu prób generalnych. Była to dla młodych ludzi wyjątkowa okazja, aby na żywo obserwować i uczestniczyć w poszczególnych etapach procesu twórczego, ale przede wszystkim mieć realny wpływ na kształt przedstawienia poprzez dzielenie się swoimi spostrzeżeniami i pomysłami.
***
TWÓRCY
Maciej Podstawny (współautorstwo scenariusza, reżyseria)
Reżyser i dramaturg. Absolwent krakowskiej PWST i filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Współpracował z teatrami w całej Polsce, realizując spektakle dla dorosłych (m.in. Upiory Ibsena w Teatrze Zagłębia w Sosnowcu, 2018, i Hańbę wg Coetzeego na Malta Festival Poznań 2019) oraz dla dzieci i młodzieży. Jest autorem scenariusza wielokrotnie nagradzanej Łaumy, czyli czarownicy (Teatr Dramatyczny im. Szaniawskiego w Wałbrzychu, 2017) i Niekończącej się historii (Teatr Rampa na Targówku, Warszawa, 2022) w reżyserii Magdaleny Miklasz oraz reżyserem Królowej śniegu (Teatr Nowy w Zabrzu, z Dorotą Kowalkowską; realizacja nagrodzona Złotą Maską w 2021 roku), a także współautorem i reżyserem Wyspy Jadłonomia wystawionej w stołecznym Teatrze Studio (2022).
Ostatnio wyreżyserował Unistuste Saar (Island of Dreams) w estońskim Teatrze Vaba Lava w Tallinie/Narvie (2025) i Bankructwo małego Dżeka wg Korczaka w Narodowym Starym Teatrze w Krakowie (2025).
Pedagog Akademii Sztuk Teatralnych w Krakowie od 2010 roku, w latach 2022-23 prodziekan Wydziału Reżyserii Dramatu. W latach 2015-2018 Dyrektor Artystyczny Teatru Dramatycznego im. Jerzego Szaniawskiego w Wałbrzychu.
W pracy zwraca uwagę na demokratyczne formy twórczości, budowanie zespołu w oparciu o język i metody pedagogiki teatralnej.
Za Przełamując fale wg Larsa von Triera otrzymał nagrodę główną 4. Festiwalu m-teatr 2013, za spektakl Synek (2013) – śląską Złotą Maskę. Laureat – wspólnie z Dorotą Kowalkowską – Nagrody Specjalnej 26. Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej za spektakl Greta i ostatni Wieloryb (2019) – „za konsekwentne wprowadzanie w przestrzeń szkolną teatru o wysokich walorach artystycznych, podejmującego z młodym widzem rozmowę o współczesnym świecie”.
Amadeusz Nosal (współautor scenariusza)
Dramaturg, twórca teatralny i artysta wizualny. Absolwent Wydziału Reżyserii Dramatu PWST im. L. Solskiego w Krakowie, specjalność dramaturg teatru. Pracuje na pograniczu teatru dramatycznego, młodzieżowego i sztuk wizualnych, łącząc tekst sceniczny z wideo, mappingiem, światłem i projektowaniem graficznym; realizował spektakle w Warszawie, Krakowie, Wałbrzychu i na Śląsku. Trzykrotny laureat Konkursu im. Jana Dormana Instytutu Teatralnego. Asystent Krystiana Lupy przy Wycince. Holzfällen (Teatr Polski we Wrocławiu, 2014). Dramaturg i współtwórca nagradzanych spektakli Teatru Dramatycznego im. J. Szaniawskiego w Wałbrzychu: Tutaj jest wszystko w reżyserii Magdaleny Miklasz (2015) oraz Cynkowi chłopcy w reżyserii Jakuba Skrzywanka (2016), a także autor dramaturgii, światła i wideo w młodzieżowym thrillerze Tajemnica góry (reż. Ł. Zaleski) w Teatrze Ludowym w Krakowie (2024). Współreżyserował (z Magdaleną Miklasz) spektakl Jak się tu znaleźliśmy w Miejskim Teatrze Miniatura w Gdańsku (2022). Jako dramaturg, reżyser świateł, twórca adaptacji, projekcji wideo współpracował także z takimi reżyserami, jak m.in. Beniamin M. Bukowski, Judyta Berłowska, Maciej Podstawny.
Dorota Kowalkowska (współautorstwo scenariusza, dramaturgia, warsztaty pedagogiczno-teatralne)
Kuratorka, pedagożka teatru, dramaturżka i autorka krytycznych tekstów o teatrze, współtwórczyni licznych spektakli dla dzieci i młodzieży. Od grudnia 2021 roku pełni funkcję dyrektorki artystycznej Międzynarodowego Festiwalu Teatrów dla Dzieci i Młodzieży „Korczak dzisiaj”. Jest członkinią zarządu Polskiego Ośrodka ASSITEJ. W latach 2020-2022 kierowała działem literackim Teatru Narodowego, 2022-24 była pełnomocniczką dyrektora ds. programowych w Teatrze Dramatycznym im. Gustawa Holoubka w Warszawie i współkuratorką Warszawskich Spotkań Teatralnych, wcześniej zaś (2013-2020) – kierowniczką literacką, a potem pedagożką teatru w Teatrze Dramatycznym im. Jerzego Szaniawskiego w Wałbrzychu, gdzie współtworzyła rozbudowany program edukacyjny i partycypacyjny.
Jako dramaturżka i pedagożka współtworzyła spektakle Macieja Podstawnego Greta i ostatni Wieloryb, Królowa śniegu, Baśnie Andersena, Wyspa Jadłonomia, a także Balladyna. Kwiaty ciebie nie obronią Wojciecha Farugi i Tutaj jest wszystko Magdaleny Miklasz (oba w Teatrze Dramatycznym w Wałbrzychu, 2015), Kiedy mój tata zamienił się w krzak Jakuba Skrzywanka (tamże 2017), Dziki Klaudii Hartung-Wójciak (tamże 2018). Publikowała w pismach „Dialog”, „Teatr”, „Didaskalia”, „Dwutygodnik”. Laureatka 1. edycji Nagrody im. Haliny Machulskiej (2020) za konsekwentne budowanie niejednorodnej społeczności teatralnej oraz popularyzację pedagogiki teatru. Wraz z Maciejem Podstawnym uhonorowana Nagrodą Specjalną 26. Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej za spektakl Greta i ostatni Wieloryb (2019) – „za konsekwentne wprowadzanie w przestrzeń szkolną teatru o wysokich walorach artystycznych, podejmującego z młodym widzem rozmowę o współczesnym świecie”.
Mirek Kaczmarek (scenografia)
Scenograf, kostiumograf, artysta multimedialny, reżyser świateł i projekcji wideo, zaliczany do najważniejszych twórców wizualnych polskiego teatru. Absolwent Wydziału Komunikacji Wizualnej ASP w Poznaniu (1998), gdzie studiował m.in. eksperymentalny design i instalacje wideo. Od debiutu scenograficznego w 2002 roku zaprojektował scenografie, kostiumy i oprawę multimedialną do około 300 przedstawień w Polsce i za granicą oraz szeregu realizacji Teatru Telewizji. Stały współpracownik reżyserów takich jak Jan Klata, Marcin Liber, Grzegorz Wiśniewski, Piotr Kruszczyński, Wiktor Rubin, Jarosław Tumidajski, Maja Kleczewska, Maciej Podstawny, Jakub Roszkowski czy Una Thorleifsdottir; autor polskiego pawilonu na 11. Praskim Quadriennale Scenografii (2007).
Za scenografię i kostiumy nagradzany był m.in. na festiwalach Boska Komedia i Kontakt (za Sprawę Dantona w reż. Jana Klaty); za Trojanki (reż. J. Klata) otrzymał nagrodę 12. edycji Boskiej Komedii i Złotą Kieszeń Festiwalu „Scena w Budowie”, uhonorowano go też Złotą Maską za Kordiana w reż. J. Roszkowskiego (2018), islandzką nagrodą „Griman” za Dramaty księżniczek oraz laurami „Klasyki Żywej” za Znachora (reż. J. Roszkowski, Teatr Słowackiego w Krakowie, 2022) i Wyzwolenie (reż. J. Klata, Teatr Wybrzeże w Gdańsku, 2023); w 2012 był nominowany do Paszportu „Polityki”. Na scenie w Legnicy współtworzył takie spektakle, jak m. in. Popiół i diament – zagadka nieśmiertelności w reż. M. Libera (2018) czy J_d_ _ _ _e. Zapominanie w reż. P. Passiniego (2019).
Marta Śniosek-Masacz (kostiumy)
Scenografka i kostiumografka związana z teatrem i filmem. Absolwentka Wydziału Pedagogiczno-Artystycznego UAM oraz scenografii na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Jest autorką scenografii, kostiumów, a często także oprawy graficznej i projekcji do licznych spektakli w teatrach dramatycznych i lalkowych w całej Polsce. Współpracowała z takimi reżyserami, jak m.in. Anna Wieczur (m.in. Sztuka intonacji w Teatrze Dramatycznym w Warszawie, 2022), Maćko Prusak (m.in. Doktor Dolittle w Teatrze Ludowym w Krakowie, 2022), Mateusz Pakuła (m.in. Skóra po dziadku w Teatrze Łaźnia Nowa w Krakowie, 2025), Szymon Kaczmarek (m.in. Wszystko dobre, co się dobrze kończy w Teatrze im. W. Bogusławskiego w Kaliszu, 2024) na scenach Kalisza, Sosnowca, Wałbrzycha, Zabrza, Poznania, Krakowa, Gdańska, Rzeszowa. Często pracuje przy spektaklach dla dzieci i młodzieży, łącząc klasyczne środki teatru z elementami multimediów, lalek i wyrazistej plastyki scenicznej. W 2023 roku została laureatką Nagrody Prezydenta Miasta Kalisza w dziedzinie teatru i filmu „za wkład w rozwój lokalnej kultury jako scenografka i kostiumografka”.
Anna Stela (muzyka)
Aktorka teatralna i filmowa, wokalistka oraz kompozytorka muzyki teatralnej. Absolwentka Wydziału Aktorskiego krakowskiej PWST oraz Wydziału Wokalnego Szkoły Muzycznej II st. im. W. Żeleńskiego w Krakowie. Jako aktorka i kompozytorka współpracowała z wieloma teatrami w Polsce: Narodowym i Dramatycznym w Warszawie, Starym, Słowackiego, Ludowym i Łaźnią Nową w Krakowie, Teatrem Polskim i Nowym w Poznaniu, teatrami w Kaliszu, Katowicach, Toruniu, Wałbrzychu i Kielcach. Tworzy muzykę, ścieżki dźwiękowe i songi do spektakli – ma na koncie ponad 40 tytułów, m.in. Czarodziejska góra w reż. H. Mannesa (Białostocki Teatr Lalek 2016), Tutli Putli – kto jest dziki? w reż. M. Miklasz (Teatr Dramatyczny w Warszawie 2016), Ku Klux Klan. W krainie miłości w reż. M. Podstawnego (Teatr Nowy w Zabrzu 2017), Łauma, czyli czarownica w reż. M. Podstawnego (Teatr Dramatyczny im. J. Szaniawskiego w Wałbrzychu, 2017), Baśń o wężowym sercu w reż. B. M. Bukowskiego (Narodowy Stary Teatr w Krakowie 2022), Pasztety do boju! w reż. M. Miklasz (Teatr Komedia w Warszawie 2023), Baśń dla wkur…onych w reż. P. Ratajczaka (Teatr Nowy w Poznaniu 2024). Równolegle występuje w filmach i serialach (Planeta Singli 2, Czarne lusterko i in. Dwukrotna stypendystka Miasta Krakowa oraz laureatka stypendium Ministra Kultury „Młoda Polska” i programu „Kultura w sieci”. Zdobywała nagrody m.in. na Międzynarodowym Festiwalu Wokalnym Szkół Teatralnych w Petersburgu, festiwalu „Rzeczywistość przedstawiona” w Zabrzu, Opolskim Festiwalu Teatru Lalek, Międzynarodowym Festiwalu „Walizka” w Łomży oraz Międzynarodowym Festiwalu Gombrowiczowskim w Radomiu.
Grzegorz Grecas (działania edukacyjne)
Reżyser, dramaturg, animator kultury, koordynator dostępności. Absolwent reżyserii teatru lalek (PWST Wrocław). Stypendysta prezydenta miasta Wrocławia. Współzałożyciel Teatru Układ Formalny. Trzykrotny Laureat Konkursu im. Jana Dormana organizowanego przez Instytut Teatralny im. Z. Raszewskiego w Warszawie. Od 2019 współtwórca projektu Migawki, w którym lokalne opowieści opowiadane i inscenizowane są w dwóch językach polskich – mówionym i Polskim Językiem Migowym. Celem kolektywu jest łączenie światów: opowiadania, ruchu i teatru; Głuchych i słyszących; twórców kultury i pedagogów; lokalny i uniwersalny. Od 2020 jest również współtwórcą projektu „Teatr na faktach” w Instytucie im. Jerzego Grotowskiego, gdzie przygotował spektakl „w dwóch językach polskich” opowiadającą o sytuacji osób g/Głuchych w czasie pandemii koronawirusa. Był to pierwszy na świecie spektakl verbatimowy, w którym podczas wywiadów z bohaterami dyktafon zastąpiła kamera, a scenariusz powstał w języku migowym. Ostatnim projektem zrealizowanym z „Teatrem na faktach” był festiwal „Paragraf/artykuł”, który odbył się w czerwcu 2021 roku. W ramach tego działania Grecas opracował i wdrożył rozwiązania z zakresu dostępności. Spośród ponad 15 zaprezentowanych spektakli dokumentalnych w ponad połowie wdrożono różne formy dostępności – tłumaczenia na PJM, napisy dla słabosłyszących, audiodeskrypcje i audiowstępy. Absolwent Laboratorium Dostępności – kompleksowego kursu dla koordynatorów dostępności realizowanego przez Narodowe Centrum Kultury. Od 2025 roku pedagog teatru i koordynator dostępności w Teatrze Modrzejewskiej w Legnicy.
Aleksandra Lesiak (konsultacje psychologiczne)
Absolwentka psychologii na Uniwersytecie Wrocławskim, interwentka kryzysowa. Specjalizuje się w psychologii rozwojowej oraz humanistyczno-egzystencjalnej, od lat pracuje z dziećmi, nastolatkami i młodymi dorosłymi, wspierając także ich rodziców w rozwiązywaniu trudności wychowawczych. Łączy doświadczenie gabinetowe z metodami pracy warsztatowej i teatralnej – przez wiele sezonów współtworzyła program edukacji teatralnej Klubu Gońca Teatralnego przy Teatrze Modrzejewskiej w Legnicy, prowadząc zajęcia dla najmłodszych w ramach Szkoły Czarodziejów Wyobraźni. Prowadzi również warsztaty umiejętności wychowawczych dla rodziców, m.in. w ramach programu „Szkoła dla Rodziców”. Zaangażowana społecznie, współpracuje z organizacjami działającymi na rzecz praw kobiet i społeczności LGBT+, m.in. prowadząc grupę wsparcia Tęczowa Legnica.