Z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru Akademia Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie zaprasza na wydarzenie NIE_OBECNOŚĆ. Teatr przeciw wykluczeniu, które odbędzie się 30 marca 2026 r. w siedzibie AST przy ul. Straszewskiego 22 w Krakowie.
fot. mat. teatru
Spotkanie poświęcone jest roli teatru i instytucji kultury w budowaniu uczestnictwa, widzialności i wspólnego doświadczenia. Szczególna uwaga kierowana jest ku osobom, które często pozostają poza głównym nurtem życia kulturalnego i społecznej obecności.
Jak mówi Rektor AST Grzegorz Mielczarek: „Obecność to nie wyłącznie trwanie. To również otwartość na wrażliwość i potrzeby najbliższego otoczenia. Wszyscy widzimy, jak powiększają się obszary kulturowego wykluczenia. Jedyną reakcją nie może być bezradne współczucie. Możemy – a nawet musimy – działać.”
W spotkaniu wezmą udział przedstawiciele i przedstawicielki administracji publicznej, instytucji kultury, środowiska teatralnego. Rozmowy dotyczyć będą m.in. realnego uczestnictwa w kulturze, działań włączających, wzmacniania uważności i sprawczości oraz dostępności rozumianej nie tylko jako usuwanie barier, lecz jako tworzenie warunków dla obecności i inkluzywności.
Integralną częścią wydarzenia będzie pokaz „KRAINA OZ” w reżyserii Remigiusza Brzyka, z tekstem i dramaturgią Martyny Wawrzyniak, powstały w ramach półrocznego projektu AST i Centrum Kultury Podgórza „Scena dla wszystkich”. Spektakl inspirowany klasyką literatury dziecięcej stał się wielowymiarową opowieścią o doświadczeniu wykluczenia i potrzebie bycia widzianym. Wspólnotowy proces twórczy umożliwił wybrzmienie historii i perspektyw rzadko obecnych w przestrzeni kultury.
Wydarzenie skierowane jest do osób pracujących w instytucjach kultury, edukacji i sektorze społecznym, a także wszystkich zainteresowanych współczesną rolą teatru.
PROGRAM
Scena im. Jerzego Treli | Kraków, ul. Straszewskiego 22
godz. 14:00-14:10
Grzegorz Mielczarek, Rektor Akademii Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie
„Teatr jako praktyka obecności”
godz.14:10-14:40
PANEL 1: DOSTĘPNOŚĆ KULTURY W MIEŚCIE I REGIONIE
Elżbieta Achinger, Wicewojewoda Małopolski
Działania wzmacniające uczestnictwo społeczne osób zagrożonych wykluczeniem”
Magdalena Mardyła, Koordynatorka ds. dostępności, Urząd Miasta Krakowa
Paweł Szczepanik, Pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa ds. Kultury
„Miasto jako partner instytucji kultury w działaniach włączających
godz. 14:45-16:00
PANEL 2: OD DOSTĘPNOŚCI DO RELACJI
Tomasz Włodarski, Dyrektor Małopolskiego Instytutu Kultury
„Co jest standardem w dostępności?”
Katarzyna Peplińska-Pietrzak, Narodowego Starego Teatru im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie
„Dostępność jako proces – perspektywa teatru narodowego”
Michał Nowicki, Monika Kufel, Założyciele Teatru BARAKAH w Krakowie
„Teatr jako przestrzeń wolności”
Justyna Sobczyk, Reżyserka, Pedagożka teatru, Dyrektorka Naczelna Teatru Ochoty
„Proces teatralny jako pole praktykowania dialogu i uważnych negocjacji”
godz. 16:00-16:20
PANEL 3: DOŚWIADCZENIE OBECNOŚCI
Michalina Bałys, Koordynatorka projektu „Scena dla wszystkich”, Centrum Kultury Podgórza
„Kultura włączająca w praktyce”
Marta Bryś, Pełnomocniczka Rektora AST ds. Osób z Niepełnosprawnościami
Remigiusz Brzyk, Martyna Wawrzyniak, Dziekani Wydziału Reżyserii i Dramaturgii
Akademii Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie
„Otwarta uczelnia. Droga do „Krainy Oz”
godz. 17:00-18:00
„KRAINA OZ” – inkluzywny spektakl
godz. 18:20-19:20
PANEL 4: TEATR JAKO NARZĘDZIE ZMIANY SPOŁECZNEJ
Jerzy Fedorowicz, Aktor, Reżyser, Dyrektor Teatru Ludowego 1989–2012, Senator RP
„Teatr w działaniu. Praca z młodzieżą i grupami wykluczonymi”
Wstęp wolny.
KRAINA OZ | spektakl inkluzywny
„o dostępnych systemach, dostępnych ulicach, bliskich, którzy nie muszą być twoją rodziną, a mogą cię przez tę ulicę przeprowadzić, o domach, do których można wracać, o bliskich w tych domach, którzy nie mają depresji, a mają sprawczość, i własne życia, o miłości poza domem, o partnerach w nowych miejscach, o godności wszędzie, o byciu wewnątrz i poza, o przyjaźni trwającej dłużej niż 2h dziennie wpisywanej w protokół, o widoczności, o miejscu w teatrze, o prawdziwych rolach, o ustach, co nie chcą się zamknąć, o gardłach co nie mogą przestać śpiewać”
KRAINA OZ to inkluzywny spektakl teatralny powstały jako finał półrocznego projektu „Scena dla wszystkich”, realizowanego przez Akademię Sztuk Teatralnych w Krakowie we współpracy z Centrum Kultury Podgórza. Przedstawienie jest dziełem osób o różnych doświadczeniach, możliwościach i potrzebach, które w procesie warsztatowym odkrywały teatr jako przestrzeń spotkania, dialogu i twórczej ekspresji.
Historia znana z powieści Lymana Franka Bauma odczytana została przez pryzmat współczesnych doświadczeń uczestników — ich drogi przez świat wyzwań, poszukiwania akceptacji, sprawczości i własnego głosu.
W trakcie scenicznej podróży okazuje się jak wygląda kolor żółty, jak brzmi nucenie Dorotki, kto nauczył się tekstu na pamięć i jak stepować w tłumie. Kilka rad mają też do przekazania Czarownice – oby zdążyły, zanim wszystkich pochłonie chemiczna chmura albo umrą z nudów w kolejce do urzędu.
KRAINA OZ
Tekst i dramaturgia: Martyna Wawrzyniak
Reżyseria: Remigiusz Brzyk
Muzyka: Weronika Kowalska
Choreografia: Artur Gołuch, Adrianna Mrowiec
Konsultacje aktorskie: Maciej Sajur oraz Anna Krok (V r. Wydziału Aktorskiego AST), Mateusz Rymar (II r. Wydziału Reżyserii i Dramaturgii AST)
OBSADA: Jan Gałuszka, Marta Gałuszka, Małgorzata Hauser, Edward Kolasa, Anna Komorek, Paulina Kruczek, Katarzyna Kuźma, Bożena Nadrowska, Dorota Opoka, Natalia Opoka, Wojciech Opoka, Maciej Ozga, Anna Pawlik, Alina Rojek-Stokłosa, Igor Szubrycht, Monika Szubrycht, Maciej Trybus, Dorota Wach, Aleksandra Zięba oraz Oliwia Helena Zajdler (IV r. WA AST) i Charles Rabenda (V r. WA AST)
Pokaz spektaklu:
30 marca, godz. 17:00
31 marca, godz. 18:00 Scena im. Jerzego Treli, ul. Straszewskiego 22, Kraków
Więcej informacji o wydarzeniu i spektaklu na stronie AST Kraków:
https://krakow.ast.krakow.pl/aktualnosci/teatr-przeciw-wykluczeniu-panel-dyskusyjny-30-03-2026/