Katowice. Min. Cienkowska: kultura to inwestycja i element infrastruktury bezpieczeństwa państwa

Kultura to nie koszt ani darowizna, lecz inwestycja i element infrastruktury bezpieczeństwa państwa – oceniła ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego (EKG).

Podczas debaty poświęconej relacjom kultury i biznesu, ministra Marta Cienkowska podkreśliła, że sektor kreatywny generuje obecnie 4 proc. polskiego PKB. Jej zdaniem konieczna jest zmiana postrzegania wydatków na kulturę przez sektor prywatny.

- Chciałabym odwrócić myślenie o kulturze jako o miejscu, któremu po prostu daje się pieniądze w ramach kosztów czy darowizn. Kultura to inwestycja, która zwraca się we wspólnocie i w budowaniu bezpiecznego społeczeństwa obywatelskiego – powiedziała PAP Cienkowska. Dodała, że resort przygotowuje konkretne rozwiązania legislacyjne, które mają stworzyć partnerstwo oparte na modelu badawczo-rozwojowym (R&D), gdzie artyści dostarczają innowacji i idei dla biznesu.

Istotnym elementem nowej strategii resortu jest wsparcie dla sztuki nowych mediów, obejmującej m.in. wystawy immersyjne, sztuczną inteligencję (AI), wirtualną rzeczywistość (VR) oraz sektor gamedev. Według ministry, jest to obszar o największej dynamice rozwoju, wymagający jednak znacznych nakładów finansowych.

- Po pierwsze, potrzebujemy jakiegoś strategicznego myślenia, a po drugie jest to część sztuki, która jest bardzo kosztowna. Nowe instalacje multimedialne wymagają ogromnych przestrzeni i zaawansowanych technologii. Staramy się zapewniać pomoc poprzez Instytut Przemysłów Kreatywnych, który zajmuje się strategicznym wsparciem artystów w tej kategorii – zadeklarowała szefowa MKiDN.

Pytana przez PAP o obawy instytucji kultury dotyczące ewentualnych cięć budżetowych na rzecz obronności, ministra podkreśliła, że kultura stanowi integralną część systemu bezpieczeństwa państwa.

- Nie boję się o finansowanie, ponieważ nasi rządzący zmienili sposób myślenia. Kultura jest częścią infrastruktury bezpieczeństwa państwa, bo jednoczy ludzi. Doświadczenia z Ukrainy pokazują, że wojna toczy się także o tożsamość. Musimy zacząć mówić głośno: instytucje kultury to infrastruktura krytyczna – wyjaśniła Cienkowska.

Ministra odniosła się także do inicjatywy Polskiej Stolicy Kultury (PSK). W 2024 r. Katowice starały się o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2029, ale został nią wybrany Lublin. Trzy pozostałe miasta, które znalazły się w finale, decyzją Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego wyróżniono tytułem Polskiej Stolicy Kultury. Bielsko-Biała jest nią w 2026 r., Katowice będą w 2027 r., a Kołobrzeg w 2028 r.

- Inicjatywa PSK buduje wspólnotę i jest odporna na polaryzację polityczną. To projekt dobry nie tylko dla miast, ale przede wszystkim dla ludzi – stwierdziła, dodając, że projekt jest także „odporny na zawirowania polityczne”, ponieważ generuje realne zyski społeczne i gospodarcze.

Cienkowska podkreśliła, że PSK nie jest jedynie cyklem festiwali, lecz strategicznym mechanizmem wsparcia miast. Każdy laureat otrzymuje milion euro z budżetu państwa (wspieranego środkami norweskimi), a dodatkowe finansowanie konkretnych projektów zapewnia m.in. Totalizator Sportowy.

Ministra oceniła program przygotowany przez Katowice jako „ambitny”, wykraczający poza ramy festiwalowe i stawiający na edukację oraz inwestycje w społeczeństwo obywatelskie.

- Muszę przyznać, że ja jestem nawet nie mile zaskoczona. Ja po prostu jestem zachwycona ambicjami lokalnych twórców - zdradziła Cienkowska.

Według ministry, dla Katowic i GZM to szansa na rozwój edukacji i społeczeństwa obywatelskiego, a dla Kołobrzegu ogromne wyzwanie infrastrukturalne, które zmieni oblicze turystycznego kurortu”.

W środę w Katowicach rozpoczął się trzydniowy Europejski Kongres Gospodarczy. W gronie głównych patronów medialnych 18. EKG jest Polska Agencja Prasowa.