18 stycznia w Bielsku-Białej zmarła Helena Filek‑Marszałek, artystka, reżyserka i scenarzystka filmów animowanych oraz działaczka społeczna. Przez lata była związana ze Studiem Filmów Rysunkowych, a jej działalność twórcza i filantropijna koncentrowała się wokół kultury, edukacji oraz inicjatyw na rzecz dzieci i zwierząt. Była również autorką książki „Marszałek, ten od Reksia”.
Związki ze Studiem Filmów Rysunkowych
Helena Filek-Marszałek przez wiele lat współpracowała ze Studio Filmów Rysunkowych w Bielsku-Białej. W ramach tej działalności pełniła funkcję reżyserki i scenarzystki animacji powstających w studiu, które od dekad stanowi jedno z najważniejszych miejsc na mapie polskiej animacji. Jej dorobek artystyczny był ściśle powiązany z twórczością męża, Lechosława Marszałka, autora opracowania plastycznego i literackiego postaci Reksio, znanej kolejnym pokoleniom widzów.
Działalność fundacyjna i społeczna
Artystka była założycielką Fundacji im. Heleny i Lechosława Marszałków Reksio, której celem jest pielęgnowanie pamięci o twórczości Lechosława Marszałka oraz innych zasłużonych twórców Studia Filmów Rysunkowych. Fundacja realizuje również inicjatywy kulturalne i prospołeczne, a także projekty z zakresu ochrony zdrowia, edukacji, sportu i rekreacji.
W ramach swojej działalności Helena Marszałek wspierała liczne instytucje i akcje charytatywne, w tym: Muzeum Dobranocek, Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy oraz Schronisko dla Bezdomnych Zwierząt w Bielsku-Białej.
Patronaty i inicjatywy dla dzieci
Helena Filek-Marszałek obejmowała honorowym patronatem wydarzenia sportowe skierowane do najmłodszych. Wśród nich znalazły się m.in. narciarski Puchar Reksia organizowany przez Klub Sportowy Live oraz Turniej Reksia w Rzeszowie, adresowany do dzieci w wieku przedszkolnym. Działania te wpisywały się w jej wieloletnie zaangażowanie w inicjatywy łączące aktywność fizyczną z edukacją i kulturą.
Upamiętnienie Lechosława Marszałka w przestrzeni miasta
Z inicjatywy Heleny Marszałek jesienią 2023 roku w Bielsku-Białej, na skwerze Reksia nad rzeką Białą, stanęła ławeczka poświęcona Lechosławowi Marszałkowi. Autorem rzeźby jest Wiesław Koronowski, który przedstawił artystę w realistycznej formie, nawiązującej do jego dorobku i związku z miastem.
Dziedzictwo artystyczne i społeczne
Śmierć Heleny Filek-Marszałek zamyka ważny rozdział w historii bielskiej animacji. Pozostawiła po sobie dorobek twórczy, inicjatywy społeczne oraz działania na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego, które przez lata współtworzyły tożsamość lokalnego środowiska artystycznego i edukacyjnego.