Tematowi nadziei i szukaniu jej źródeł w świecie pełnym zagrożeń, trudności, lęków i niepewności poświęcone będą wydarzenia, które odbędą się w tym roku w ramach 39. Dni Sztuki Współczesnej w Białymstoku. Festiwal zaplanowano od 16 do 25 maja.
fot. mat. BOK
To jedna z największych i najstarszych imprez kulturalnych organizowanych w Białymstoku przez Białostocki Ośrodek Kultury (BOK).
W tym roku dużym wyróżnieniem jest wpisanie Dni Sztuki Współczesnej do programu kulturalnego polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej, co podkreślił w środę na konferencji prasowej zastępca prezydenta Białegostoku Rafał Rudnicki. Dodał, że festiwal bazuje głównie na wydarzeniach związanych z teatrem, ale w programie znalazły się też m.in. działania wizualne. "W tym roku będziemy się zmagali ze współczesnym światem pełnym chaosu, lęków, strachów" - powiedział.
39. Dni Sztuki Współczesnej - zaznaczają organizatorzy - podejmą temat nadziei rozumianej jako opowieść o zagmatwaniu i niepewności, ale też mierzeniu się z zagrożeniami, trudnościami i lękami, jak również nadziei, która zmierza ku istotnej zmianie. "Przez 10 dni przez różnego rodzaju wydarzenia artystyczne będziemy szukać źródeł takiej nadziei. Zanurzymy się w tematy i problemy niekiedy najcięższej wagi, jak żałoba, przemoc, wymazanie, nadużycia, zapomnienie" – wyjaśnia kuratorka DSW Katarzyna Kruszewska.
W tym roku zaplanowano blisko 20 wydarzeń: spektakli, spotkań z twórcami, wystaw, pokazów filmów, debat, performansów i wydarzeń muzycznych, które będą się odbywać w przestrzeniach kina Forum, Centrum im. Ludwika Zamenhofa, Uniwersytetu w Białymstoku, Politechniki Białostockiej, Akademii Teatralnej, Białostockiego Teatru lalek, ale też w Galerii Arsenał czy na Rynku Kościuszki.
Kruszewska oceniła, że tegoroczna edycja to "mocny teatr" dotykający tematów ważnych i trudnych. Spektakl otwarcia - monodram "Ocalone" Agnieszki Przepiórskiej w reżyserii Mai Kleczewskiej to, jak mówiła koordynatorka, jeden z pierwszych głosów oddanych ofiarom pacyfikacji Ochoty podczas Powstania Warszawskiego. "To głos oddany kobietom, które doznały przemocy seksualnej" - dodała.
Tematowi przemocy seksualnej będzie poświęcony też monodram "Rapeflower" w reżyserii Hany Umedy. Artystka wykorzystuje tradycyjny taniec japoński jiutamai do opowiedzenia osobistej historii.
O radzeniu sobie z odejściem bliskiej osoby i przeżywaniu żałoby opowiedzą dwa spektakle: "Niepokój przychodzi o zmierzchu" w reżyserii Małgorzaty Wdowik z Wrocławskiego Teatru Pantomimy oraz "Orfeusz" Anny Smolar z TR Warszawa. Kruszewska mówiła, że przedstawienie Wdowik to "piękny, ale bardzo smutny i mroczny spektakl", natomiast "Orfeusza" określiła jako "podróż pomiędzy różnymi stanami i emocjami".
DSW zamknie spektakl "Fobia" szwedzkiego reżysera Markusa Ohrna. Jak powiedziała Kruszewska, głos w przedstawieniu oddany jest osobom nieheteronormatywnym, a artyści zadają w nim pytania o homofobię.
Wśród wydarzeń muzycznych zaplanowano m.in. koncert Współgłosów, w którym występują osoby z niepełnosprawnościami, "Ghsting" duetu Aleksandra Słyż i Alex Freiheit znanej z projektu Siksa. W jeden z wieczorów będzie można posłuchać Pan_Les - projektu artystów z Polski, Białorusi i mniejszości białoruskiej. Jak mówiła współorganizatorka wydarzenia, wicedyrektorka Centrum Kultury Białoruskiej w Białymstoku Ilona Karpiuk, to swego rodzaju misterium wykorzystujące wiersze białoruskiego poety Anatola Sysa, który pisał o potrzebie wolności i niepodległości, muzyka powstawała w Puszczy Białowieskiej.
Ważną częścią festiwalu jest też debata. W tym roku odbędzie się ona pod hasłem "Źródła nadziei w czasach kryzysów", a poprowadzą ją dziennikarze Katarzyna Kasia i Grzegorz Markowski. Wezmą w niej udział socjolog prof. Andrzej Rychard, pisarka Julia Fiedorczuk, aktywistka klimatyczna Dominika Lasota oraz aktywista związany z kryzysem migracyjnym na polsko-białoruskiej granicy Mateusz Rybak.
W programie znalazł się także film dokumentalny podejmujący temat wojny w Ukrainie pt. "Przechwycone", wystawa fotografii Wojciecha Plewińskiego oraz performans "Przez" litewskiego artysty Benasa Sarki. Jak mówiła Ewa Chacianowska z Galerii Arsenał, współorganizatorka performansu, będzie to pierwsza odsłona tego działania w Polsce, uznanego za jedno z najwybitniejszych alternatywnych spektakli teatralnych na Litwie.