Nakładem Wydawnictwa Warstwy ukazała się książka Teatr i demokracja Michała Zadary – reżysera, dramaturga i działacza społecznego, a od września 2025 roku dyrektora Teatru Polskiego we Wrocławiu. Spotkanie premierowe odbędzie się 3 listopada 2026 o godzinie 19:00 w Klubie Proza we Wrocławiu. Rozmowę z autorem poprowadzi Magda Piekarska – dziennikarka, publicystka i krytyczka teatralna.
fot. mat. teatru
„Teatr i demokracja” to zbiór tekstów powstałych na przestrzeni ostatnich szesnastu lat, w których Michał Zadara przygląda się polskiemu teatrowi, jego społecznym powinnościom, sposobom funkcjonowania i relacjom z publicznością. Stawia pytania o sens istnienia teatrów publicznych, ich dostępność, odpowiedzialność wobec widzów i rolę, jaką mogą odgrywać w demokratycznym społeczeństwie. Podejmuje kwestie różnorodności społecznej, reprezentacji mniejszości i mechanizmów wykluczenia, zastanawiając się, jak tworzyć teatr otwarty na osoby o różnym pochodzeniu, doświadczeniach, statusie materialnym i stopniu sprawności. Ważne miejsce zajmują również problemy ekologiczne – kryzys klimatyczny, odpowiedzialność instytucji kultury za środowisko i konieczność zmiany dotychczasowych praktyk. Autor pisze także o przemocy w teatrze, warunkach pracy artystycznej i finansowaniu kultury. Osobną uwagę poświęca politycznemu potencjałowi komedii, przeciwstawiając ją dominującej w polskim teatrze tradycji tragicznej.
„Teatr, jeśli ma służyć demokratycznemu społeczeństwu, musi uczyć kompromisu i zawierania sojuszy” – przekonuje Zadara. To jedno z zasadniczych założeń książki, w której teatr staje się nie tylko przestrzenią twórczości artystycznej, lecz także miejscem kształtowania relacji społecznych i praktykowania demokracji.
Książka nabiera szczególnego znaczenia w kontekście obecnej działalności autora. Zadara, przez lata krytycznie komentujący funkcjonowanie instytucji teatralnych, dziś sam kieruje jedną z nich. We wprowadzeniu do tomu konfrontuje swoje wcześniejsze postulaty z doświadczeniem dyrektora, który musi mierzyć się z ograniczeniami organizacyjnymi, finansowymi i administracyjnymi.
Tom otwiera wstęp Katarzyny Kasi, odczytującej teksty Zadary nie tylko jako zapis jego własnych doświadczeń i przemyśleń, lecz także jako świadectwo przemian polskiego teatru i towarzyszących im sporów.
Premiera książki „Teatr i demokracja”
3 listopada 2026, godz. 19:00
Klub Proza, Wrocław
Prowadzenie: Magda Piekarska
Wydawca: Wydawnictwo Warstwy
