Zakończyła się kolejna odsłona wyjątkowego projektu „Dotknij teatru”, w ramach którego sztuka dociera bezpośrednio do osób ze szczególnymi potrzebami. Pomiary ewaluacyjne jednoznacznie potwierdzają: bezpośredni, polisensoryczny kontakt z teatrem to nie tylko edukacja, ale realne wsparcie terapeutyczne. Organizator cyklu, warszawski Teatr Sztuka Ciała, nie zwalnia tempa i już w listopadzie zaprasza na kolejny sensoryczny spektakl najnajowy „tu TUTU”, tym razem w stołecznej dzielnicy Ochota.
fot. mat. teatru
Teatr, który przyjeżdża do widza
Założeniem projektu „Dotknij teatru” jest udowodnienie, że każdy człowiek ma prawo do kontaktu ze sztuką i aktywnego uczestnictwa w kulturze. Zamiast zapraszać widzów do tradycyjnych, często niedostępnych dla nich sal, twórcy stworzyli teatr mobilny. Dociera on tam, gdzie jest najbardziej potrzebny: do placówek integracyjnych, ośrodków terapeutycznych i edukacyjnych, przełamując bariery i sprawiając, że kultura staje się dostępna w praktyce, a nie tylko w teorii.
Za inicjatywą stoi Fundacja Sztuka Ciała oraz twórczynie – Agata Brzozowska-Kaźmierska i Anna Ługowska. Łącząc wieloletnią praktykę artystyczną z wiedzą z zakresu pedagogiki specjalnej, oligofrenopedagogiki oraz muzykoterapii, tworzą one unikalne spektakle. Ich widowiska są bezpieczną przestrzenią, dostosowaną do różnorodnych możliwości percepcyjnych i uwzględniającą potrzeby najmłodszych widzów oraz osób z różnymi wyzwaniami. Projekt „Dotknij Teatru” powstaje dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
„NiewidOczek” – sukces polisensorycznej podróży
W drugiej części projektu głównym punktem programu był spektakl „NiewidOczek” – widowisko dziecięce, którego inspiracją było doświadczenie życia z wadami wzroku. Wykorzystuje ono muzykę graną na żywo (w tym wibracje), która funkcjonuje jako równoległy nośnik narracji. W lekki i pełen wyobraźni sposób uczy uważności, troski o zdrowie oraz odpowiedzialności za przedmioty. Po pokazie widzowie mogą poznawać scenografię dotykiem, co wspiera integrację sensoryczną i psychopedagogikę kreatywności.
Ostatnie ankiety ewaluacyjne pokazują, przed jak ważnym zadaniem stają twórcy. W pokazach biorą udział głównie podopieczni przedszkoli oraz szkół specjalnych. Wśród publiczności znaczną część stanowią osoby z niepełnosprawnością sprzężoną oraz osoby w spektrum autyzmu. Udział biorą również widzowie z niepełnosprawnością intelektualną i wzroku.
Dla tej szczególnej grupy odbiorców największą wartością okazały się „bezpośredni kontakt z uczestnikami” oraz „brak nadmiernych bodźców”. Nauczyciele i terapeuci docenili „wyraźne, kontrastowe dekoracje i rekwizyty, które można było dotykać”, a także „spokojną muzykę, mało tekstu, treść pokazaną ruchem”. Obserwowane reakcje dzieci to m.in. „śmiech, naprawdę zainteresowanie, co się rzadko zdarza”, „znaczne ożywienie” oraz „radość, wokalizacje, śmiech”.
Specjaliści jasno wskazują kierunek rozwoju dla instytucji kultury: „Dla naszych dzieci potrzeba jak najwięcej polisensorycznego doświadczania nawet kosztem fabuły”. Jak podsumowuje jeden z respondentów: „Wspierać takie inicjatywy, kultura bliżej osób z niepełnosprawnościami daje możliwości rozwoju, wyrównuje szanse”.
Listopadowe „tu TUTU” na Ochocie
Teatr Sztuka Ciała odpowiada na te potrzeby, kontynuując swoją misję. Już w listopadzie warszawska publiczność będzie mogła wziąć udział w kolejnym sensorycznym wydarzeniu. W dzielnicy Ochota wystawiony zostanie spektakl najnajowy „tu TUTU”, skierowany do najmłodszych widzów i ich opiekunów. Będzie to kolejna okazja, by w bezpiecznej i twórczej atmosferze doświadczać sztuki całym sobą.
