W Supraślu i Białymstoku dobiega końca cykl międzypokoleniowych warsztatów operowych realizowanych przez Fundację Jutropera w ramach projektu 3xHalka. Women’s Perspective: Litwa, Polska, Włochy. Projekt, inspirowany operą Halka Stanisława Moniuszki, łączy dzieci, młodzież i seniorów we wspólnej pracy twórczej, prowadząc do finałowych wydarzeń performatywnych w przestrzeni publicznej miasta.
fot. Michał Heller / mat. OiFP
Kulminacją warsztatów będą happeningi, które 16 maja o godz. 12:00 przejdą ulicami Supraśla, tworząc wielowątkowe wydarzenie artystyczne rozgrywające się pomiędzy centrum miasta i terenami nad rzeką. Całość została pomyślana jako jedna opowieść, inspirowana wątkami kulturowymi zaczerpniętymi z Halki – postaci operowej, która w projekcie staje się symbolem emocji, wykluczenia, wspólnoty i przemiany.
Happeningi rozpocznie uroczysty pochód chóru, inspirowany historycznym i europejskim kontekstem narodzin opery we Włoszech, który stopniowo przejdzie w bardziej rytualne i emocjonalne działania odwołujące się do polskiej i litewskiej tradycji ludowej i obrzędowości. Następnie narracja skieruje się ku współczesności – najmłodsi uczestnicy projektu wprowadzą do widowiska refleksję nad odpowiedzialnością za przyszłość, relacją człowieka z naturą i pytaniem „co po nas zostanie?”.
W warsztatach i finałowych działaniach udział biorą uczniowie Szkoły Podstawowej im. Ferdynanda Mareckiego w Supraślu, członkowie Młodzieżowego Chóru Opery i Filharmonii Podlaskiej w Białymstoku oraz członkowie Klubu Seniora w Supraślu. Gościnnie wystąpi mezzosopranistka Renata Dobosz. Projekt opiera się na idei współpracy międzypokoleniowej i wspólnego tworzenia działań artystycznych przez osoby reprezentujące różne doświadczenia, wrażliwości i perspektywy. Reżyserką finałowych happeningów jest Olena Savchuk, a kuratorem artystycznym projektu – reżyser operowy i pedagog Michał Znaniecki.
Istotnym elementem projektu jest również jego międzynarodowy charakter. Partnerami merytorycznymi przedsięwzięcia są włoscy i litewscy eksperci związani z muzyką operową i edukacją artystyczną. Ich udział pozwala spojrzeć na Halkę jako na dzieło funkcjonujące w szerokim europejskim kontekście kulturowym i historycznym.
„Projekt 3xHalka powstał z przekonania, że opera może być przestrzenią prawdziwego spotkania – ludzi, pokoleń i kultur. Współpraca z partnerami z Włoch i Litwy – Giulią Vannoni, Liną Krėpštaitė i Paolo Patrizim – pozwala nam spojrzeć na Halkę nie tylko jako na dzieło narodowe, lecz jako część wspólnego europejskiego dziedzictwa kultury. Dzięki współpracy z Operą i Filharmonią Podlaską – Europejskim Centrum Sztuki w Białymstoku uczestnicy warsztatów mogli także obserwować proces powstawania światowej prapremiery Halki w wersji włoskiej i z bliska przyglądać się pracy artystów nad spektaklem. Chcemy, aby ten niezwykły moment stał się impulsem do budowania nowej relacji między operą a współczesnym odbiorcą oraz do ponownego odkrywania twórczości Stanisława Moniuszki w europejskim kontekście” – mówi Magdalena Sowińska, prezeska Fundacji Jutropera.
Projekt 3xHalka realizowany jest przez Fundację Jutropera we współpracy z Operą i Filharmonią Podlaską – Europejskim Centrum Sztuki w Białymstoku im. Stanisława Moniuszki oraz Gminą Supraśl. To nie pierwszy wspólny projekt tych instytucji. 3xHalka kontynuuje i rozwija działania artystyczne angażujące lokalne społeczności, zapoczątkowane podczas Międzynarodowego Festiwalu Metastasio bez granic, realizowanego w latach 2023-2025.
Happeningi 3xHalka rozpoczną się 16 maja o godz. 12.00 przy Starej Plebanii w Supraślu (skrzyżowanie ulic 3 Maja i J. Piłsudskiego).
Wydarzenie ma charakter otwarty i jest zaproszeniem do wspólnego przeżywania sztuki w przestrzeni codzienności.
Projekt dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury SYNERGIE. Edycja 2026.
